«Ανακύκλωση στην Ελλάδα: Γιατί οι προσπάθειες καταλήγουν στα σκουπίδια – Οι ανησυχητικές εκθέσεις και τα πρόστιμα της ΕΕ»

Γιατί η ανακύκλωση στην Ελλάδα είναι ακόμη «για τα σκουπίδια» – Οι εκθέσεις και τα πρόστιμα της ΕΕ

Καταιγιστικές Εξελίξεις για την Κακοδιαχείριση Ευρωπαϊκών Κονδυλίων στην Ελλάδα

Σημαντικές εξελίξεις αναμένονται σχετικά με την ενδεχόμενη κακή διαχείριση ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων από τη χώρα μας σε έργο ανακύκλωσης. Σύμφωνα με πρόσφατο ρεπορτάζ του Politico, η Ευρωπαϊκή Ένωση ερευνά πιθανές ατασθαλίες που σχετίζονται με τουλάχιστον 11,9 εκατομμύρια ευρώ κονδυλίων της ΕΕ για την εγκατάσταση «μονάδων ανακύκλωσης» από την ελληνική εταιρεία ΤΕΧΑΝ. Η εξέλιξη αυτή προκαλεί ιδιαίτερο ενδιαφέρον και ταυτόχρονα φέρνει στο προσκήνιο τα ευρήματα μιας πρόσφατης έκθεσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,η οποία καταγράφει τους λόγους για τους οποίους η Ελλάδα συνεχίζει να αποτυγχάνει στον τομέα της ανακύκλωσης.

«Πολύ κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ»

Σύμφωνα με την επισκόπηση εφαρμογής περιβαλλοντικής πολιτικής 2025 που δημοσιεύθηκε τον περασμένο Ιούλιο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ελλάδα βρίσκεται σε χαμηλότερα επίπεδα όσον αφορά τη κυκλική χρήση υλικών. Παρά το γεγονός ότι το ποσοστό κυκλικής χρήσης υλικών αυξήθηκε μέχρι το 2022 φθάνοντας στο 6,3%, στη συνέχεια σημείωσε πτώση και έφτασε στο 5,2% το 2023, πολύ κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ (11,8%). Στην έκθεση επισημαίνεται επίσης ότι η χώρα δεν φαίνεται να έχει μια συγκεκριμένη στρατηγική για τις κρίσιμες πρώτες ύλες.

Αξιοσημείωτο είναι ότι «το ποσοστό ανακύκλωσης και προετοιμασίας επαναχρησιμοποίησης των ορυκτών αποβλήτων και κατεδαφίσεων στην Ελλάδα ήταν εντυπωσιακά υψηλό το 2022», αγγίζοντας το 99,6%, συγκριτικά με τον μέσο όρο της ΕΕ που ήταν μόλις στο 79,8%.

«Κινδυνεύει να μην πετύχει τον στόχο»

Η κατάσταση είναι διαφορετική όσον αφορά τη διαχείριση των αστικών αποβλήτων καθώς «η νομοθεσία της ΕΕ θέτει υποχρεωτικούς στόχους ανακύκλωσης». Η Ελλάδα «κινδυνεύει να μην επιτύχει ούτε τους στόχους για τα αστικά απόβλητα ούτε αυτούς για τα απορρίμματα συσκευασίας». Μάλιστα υπάρχει κίνδυνος να μην εκπληρώσει ούτε τον στόχο περιορισμού των υγειονομικών ταφών στα αστικά απόβλητα κατά ανώτατο όριο του 10% μέχρι το έτος 2035.

Tον Δεκέμβριο του τρέχοντος έτους η χώρα κοινοποίησε στην Επιτροπή σχέδιο μετάθεσης δύο σημαντικών στόχων: αυτών που αφορούν την προετοιμασία επαναχρησιμοποίησης και ανακύκλωσης αστικών αποβλήτων καθώς και εκείνων που σχετίζονται με τις πλαστικές και γυάλινες συσκευασίες. Οι συγκεκριμένοι στόχοι είχαν καθοριστεί μέσω οδηγίας σχετικά με τις συσκευασίες έως το έτος 2025.

«17% ποσοστό ανακύκλωσης»

Aξιολογώντας περαιτέρω στοιχεία παρατηρούμε πως οι δείκτες ανακύκλωσης αστικών αποβλήτων παραμένουν εξαιρετικά χαμηλοί στη χώρα μας. Το ποσοστό αυτό ανήλθε μόλις στο 17% κατά τη διάρκεια του έτους 2021 – αριθμός σημαντικά κατώτερος σε σύγκριση με τον εκτιμώμενο μέσο όρο των χωρών της ΕΕ-27 (49%) εκείνης της χρονιάς. Αντίστοιχα οι διαδικασίες αποτέφρωσής τους παίζουν δευτερεύοντα αλλά ουσιαστικό χαρακτήρα στην ελληνική πραγματικότητα αφού καταγράφηκε μόλις ένα ποσοστό συμμετοχής γύρω στο 2%. Αντιθέτως οι υγειονομικές ταφές εξακολουθούν να αποτελούν κύρια επιλογή επεξεργασίας αυτών των απορριμμάτων διατηρώντας ένα σταθερό επίπεδο γύρω στο80%

Απορρίμματα Συσκευασίας

Aναφορικά με τις συσκευασίες σύμφωνα πάντα με την έκθεση «η παραγωγή κατά κεφαλήν ποσότητας απορριμμάτων συσκευασίας στη χώρα μας ανήλθε σε105 κιλά», αριθμός αρκετά μικρότερος συγκρινόμενος μ’ αυτόν του εκτιμώμενου ευρωπαϊκού μέσου όρου (186 κιλά) εκείνης της χρονιάς.

Pάντως αξίζει να σημειωθεί πως «οι εκτιμήσεις αυτές μπορεί να μην περιλαμβάνουν κάποιες ποσότητες λόγω κανόνων de minimis ή διαδικτυακών πωλήσεων». Αυτό σημαίνει πως οι πραγματικές ποσότητες μπορεί τελικά ν’ είναι μεγαλύτερες απ’ αυτές που έχουν δηλώσει γεγονός που θα μπορούσε επίσης ν’ επηρεάσει αρνητικά τα ποσοστά ανάκτησής τους.

“Το ποσοστό μειώθηκε σημαντικά”

Sτην ίδια έκθεση υπογραμμίζεται ότι “η συνοδευτική εικόνα δείχνει μια στασιμότητα” αφού “το συνολικό ποσοστό ανάκτησή τους παρέμενε περίπου στα60%” έως το2019 ενώ “έπεσε δραματικά”στο43% μέσα στον χρόνο2019-22 – αριθμός σαφέστατα χαμηλότερος απ’ αυτόν(κατ’ εκτίμηση)τηςE.E.-27(65%). Αυτή η πτώση οφείλεται σύμφωνα πάντα μ’ αυτή στις ελλείψεις στοιχείων σχετικά μ’ άλλες βιομηχανικές ή εμπορικές συσκευές.»

Scroll to Top