Αδικίες που Αφορούν τις Συντάξεις

Οι χαμηλές αυξήσεις του πληθωρισμού στις συντάξεις, οι «παγωμένες» επικουρικές για τρία χρόνια και η διπλή φορολογία μέσω της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ) αποτελούν τις κύριες αδικίες που επιβάλλει η κυβέρνηση στους ασφαλισμένους. Αυτές οι ρυθμίσεις είναι στην ουσία μνημονιακές και παραμένουν ξεχασμένες, εντείνοντας την κοινωνική ανισότητα εδώ και 15 χρόνια. Θα συνεχίσουν να ισχύουν όσο διατηρείται η αντίληψη ότι οι συντάξεις [σ.σ. όπως και ορισμένοι δημόσιοι μισθοί] θεωρούνται απλώς δαπάνη χωρίς αναπτυξιακή προοπτική. Οι συνταξιούχοι έχουν υποστεί 15 χρόνια συνεχών περικοπών και οικονομικών πιέσεων.

Οι 17 «Πληγές» των Συντάξεων

Στις περισσότερες από 20 περικοπές κατά τη διάρκεια των τριών Μνημονίων, υπάρχουν σήμερα άλλες 17 σοβαρές αδικίες:

• Η «προσωπική διαφορά» ενσωματωμένη στη βασική σύνταξη: Αυτή είναι μια άδικη διάταξη καθώς οι συγκεκριμένοι συνταξιούχοι έχουν υποστεί μειώσεις έως και 45%. Η κυβέρνηση ανακοίνωσε μικρές αυξήσεις για το 2026 (1,2%) σε αυτή την κατηγορία με σκοπό να εφαρμοστούν ίδιες αναπροσαρμογές για όλους από το 2027.
• Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ): Οι συνταξιούχοι υφίστανται διπλή φορολογία – πληρώνουν φόρους αλλά ταυτόχρονα καταβάλλουν και Εισφορά Αλληλεγγύης.
• Aυξήσεις βάσει του πληθωρισμού: Αντί να λάβουν αύξηση σύμφωνα με τον πληθωρισμό (3%) μαζί με ένα ποσοστό από την αύξηση του εθνικού πλούτου (ΑΕΠ), το ποσοστό που θα δοθεί το 2026 θα προκύψει από το μισό του ΑΕΠ και τον μισό πληθωρισμό (2,4%), οδηγώντας σε μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος λόγω της ακρίβειας.
• Mειώσεις στις επικουρικές: Τα τελευταία τρία χρόνια οι επικουρικές έχουν σημειώσει απώλειες της τάξης του 13,75% παρά τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας σχετικά με τα αναδρομικά.
• Sυντάξεις αγροτών: Οι αγρότες λαμβάνουν σύνταξη χαμηλότερη ακόμη κι από τους ανασφάλιστους ηλικιωμένους – π.χ., ένας αγρότης με πάνω από τριάντα έτη ασφάλισης μπορεί να παίρνει μόλις €408 ενώ ο ανασφάλιστος €411.

Pολλοί δικαιούχοι σύνταξης λόγω θανάτου δεν μπορούν να επιλέξουν ποια παροχή θα περικοπεί στο ποσοστό του 70%, κάτι που ίσχυε πριν τον Νόμο Κατρούγκαλου (Ν.4387/2016). Επιπλέον, δεν έχει ολοκληρωθεί ο επανυπολογισμός των συντάξεων σύμφωνα με τον Νόμο αυτόν ώστε να καταβληθούν πιθανές διαφορές στα ποσά των συντάξεων.

Tα προβλήματα επεκτείνονται καθώς οι δικαιούχοι καλούνται να καταβάλουν υψηλότερη εισφορά ασθενείας ενώ δεν υπάρχει προστασία για τις επικουρικές τους έναντι στον πληθωρισμό. Η κατάσταση γίνεται πιο δύσκολη όταν πολλοί χήροι/-ες βρίσκονται χρεωμένοι/-ες στον ΕΦΚΑ εξαιτίας της αποδοχής μόνο ενός μέρους της σύνταξης λόγω θανάτου κατά τη διάρκεια εργασίας ή άλλης σύνταξης.

Tέλος, η μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας σημαίνει ότι πολλοί συνταξιούχοι δεν θα ωφεληθούν ούτε καν από τις μικρές μειώσεις φόρων που εξαγγέλλονται για τα εισοδήματα άνω των €10.000 αρχής γενομένης από την αρχή του νέου έτους.
Oι αλλαγές αυτές δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου η φτώχεια απειλεί τους ασφαλισμένους χωρίς καμία πρόνοια για κατώτερο όριο σύνταξης ή επίδομα γάμου/τέκνων όπως ισχύει στους ενεργούς εργαζόμενους.