Η Σημασία της Διατροφής κατά τις Πρώτες 1.000 Ημέρες Ζωής

Πόσο σημαντική μπορεί να είναι η διατροφή κατά τις πρώτες 1.000 ημέρες ζωής, από τη σύλληψη μέχρι περίπου τα δύο χρόνια; Ένας ιστορικός «διατροφικός πειραματισμός» που πραγματοποιήθηκε στη Βρετανία τη δεκαετία του 1950 προσφέρει πολύτιρες πληροφορίες.

Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο BMJ αποκαλύπτει ότι οι Βρετανοί που γεννήθηκαν κατά την περίοδο περιορισμού της ζάχαρης παρουσίασαν μειωμένο κίνδυνο καρδιοαγγειακών παθήσεων,εμφράγματος και άλλων σχετικών προβλημάτων υγείας έως και 31% λιγότερο σε σχέση με εκείνους που γεννήθηκαν μετά την άρση των περιορισμών. Η έρευνα εξέτασε δεδομένα από 63.433 ενήλικες που γεννήθηκαν μεταξύ 1951 και 1956,όταν οι περιορισμοί τροφίμων δημιούργησαν ένα φυσικό πείραμα.

Οι συμμετέχοντες που είχαν υποστεί περιορισμό στην πρόσληψη ζάχαρης τόσο ενδομήτρια όσο και στα πρώτα τους χρόνια παρουσίασαν σημαντικά οφέλη για την καρδιά τους: όχι μόνο εμφάνιζαν λιγότερα καρδιοαγγειακά επεισόδια αλλά επίσης καθυστέρησαν την εκδήλωση ασθενειών κατά περίπου δύομισι χρόνια σε σύγκριση με εκείνους που δεν είχαν υποστεί τέτοιους περιορισμούς.

Το Κρίσιμο Παράθυρο των Πρώτων Χρόνων

Η περίοδος από τη σύλληψη έως τους πρώτους 24 μήνες ζωής θεωρείται θεμελιώδης για την ανάπτυξη βασικών οργάνων και μεταβολικών συστημάτων. Ο Dr. Chuang Yang και η ερευνητική του ομάδα διαπίστωσαν ότι η διάρκεια έκθεσης στον περιορισμό της ζάχαρης ήταν καθοριστική: όσοι είχαν μόνο ενδομήτριο περιορισμό παρουσίαζαν μικρή προστασία, ενώ η συνέχιση του περιορισμού μέχρι τον πρώτο χρόνο αύξανε τα οφέλη.

Από το 1942 έως το Σεπτέμβριο του ’53, οι Βρετανοί ενήλικες κατανάλωναν περίπου 40 γραμμάρια ζάχαρης ημερησίως λόγω κυβερνητικών μέτρων, ενώ τα παιδιά κάτω των δύο ετών δεν λάμβαναν καθόλου ζάχαρη μέσω επίσημων καναλιών σίτισης. Μετά την άρση αυτών των μέτρων, η κατανάλωση ζάχαρης υπερδιπλασιάστηκε μέσα σε λίγους μήνες – φτάνοντας σχεδόν τα 80 γραμμάρια το ’54 – επιτρέποντας στους επιστήμονες να συγκρίνουν διαφορετικές γενιές με βάση τις συνθήκες διατροφής τους.

Kαρδιολογικές Αξιολογήσεις

Σύμφωνα με υπο-αναλύσεις απεικονιστικών δεδομένων, όσοι είχαν εκτεθεί σε χαμηλή πρόσληψη ζάχαρης εμφάνισαν καλύτερη καρδιολογική λειτουργία στην ηλικία των εξήντα+. Το κλάσμα εξώθησης ήταν υψηλότερο κατά σχεδόν μία μονάδα ποσοστιαίας αναφοράς ενώ ο δείκτης όγκου παλμού ήταν μεγαλύτερος κατά περίπου μισό mL/m² – αυτές οι διαφοροποιήσεις μπορούν να έχουν μακροχρόνιες επιπτώσεις στη συνολική υγεία.

Η Σημασία της Ζάχαρης στην Εγκυμοσύνη και τη Βρεφική Ηλικία

P προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι μια υψηλή πρόσληψη σακχάρου κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορεί να επηρεάζει αρνητικά το έμβρυο μέσω αυξημένης παραγωγής Ινσουλίνης καθώς επίσης προκαλώντας μεταβολές στην ανάπτυξη της καρδιάς και αγγείων καθώς επίσης φλεγμονώδεις αντιδράσεις στον πλακούντα.

Aφού γεννηθούν τα βρέφη, το πεπτικό τους σύστημα συνεχίζει να αναπτύσσεται· έτσι μια πρόωρη έκθεση σε υψηλά επίπεδα σακχάρου μπορεί να έχει μακροχρόνιες συνέπειες στο μεταβολισμό τους καθώς επίσης στον κίνδυνο ασθενειών αργότερα στη ζωή τους.

Sύγχρονες Συγκρίσεις

Eνώ οι ενήλικοι τότε καταναλώναν ποσότητες συμβατές με τις σημερινές οδηγίες του ΠΟΥ σχετικά με τη διατροφή σήμερα παρατηρείται ότι πολλές εγκυμονούσες γυναίκες στις ανεπτυγμένες χώρες καταναλώνουν πάνω από διπλάσια ποσότητα πρόσθετης ζάχαρης καθημερινώς συγκριτικά με αυτές τις συστάσεις – γεγονός ανησυχητικό για την υγεία τόσο μητέρων όσο κι εμβρύων.

Eρευνητικά Δεδομένα Εβδομήντα Χρόνων

Tα στοιχεία προέρχονται από τη UK Biobank περιλαμβάνουν νοσοκομειακές εισαγωγές καθώς επίσης θανάτους μέχρι το τρέχον έτος (2023). Τα ευρήματα αυτά επιβεβαιώνονται κι από άλλες δυο ανεξάρτητες ομάδες ηλικιωμένων: μία βρετανική ομάδα παρουσίασε παρόμοια προστατευτικά αποτελέσματα ενώ μια αμερικανική ομάδα χωρίς ιστορία δελτίου δεν είχε αντίστοιχη σύνδεση.
H ανάλυση αυτή περιλαμβάνει στατιστικές προσαρμογές για διάφορους παράγοντες όπως οικογενειακό ιστορικό ή οικονομικούς παράγοντες ώστε να εξασφαλιστεί αξιοπιστία στα αποτελέσματα.
Tα ευρήματα αυτά παρέχουν ισχυρούς λόγους για περαιτέρω διερεύνηση σχετικά με τον αντίκτυπο της διατροφής στις πρώτες χιλιάδες ημέρες ζωής μας.

Tα Διδάγματα για Σύγχρονες Εγκυμοσύνες & Μωρά

Aνεξαρτήτως του συγκεκριμένου πληθυσμού υπό εξέταση φαίνεται πως υπάρχει ένα κοινό συμπέρασμα: Οι επιλογές διατροφής μιας εγκύου γυναίκας αλλά κι ενός βρέφους μέσα στα πρώτα δύο χρόνια μπορούν πραγματικά ν’ επηρεάζουν θεμελιωδώς την καρδιοαγγεική υγεία μιας ζωής.
Oι τρέχουσες οδηγίες σχετικά μ’ αυτό τονίζουν τον απαραίτητο περιορισμό πρόσθετης σακχαρόζης στην εγκυμοσύνη αλλά κι αποφυγή οποιαδήποτε μορφών προσθέτων σακχάρων μέχρι τα δύο έτη ώστε ν’ αποκλειστεί κάθε πιθανότητα κινδύνου.

Pεαλιστικοί Περιορισμοί Της Μελέτης

Aξιοποιώντας δεδομένα απ’την UK Biobank παρατηρούμε πως συμμετοχές είναι κυρίως πιο υγιείς ή οικονομικά ευκατάστατοι άνθρωποι χωρίς εξατομικευμένες πληροφορίες γύρω απ’την κατανάλωση σακχάρωσης ωστόσο αυτό μειώνει σημαντικά πιθανότητες προκατάληψης λόγω ημερομηνιών γέννας.

Παρά κάποιους αβέβαιούς παράγοντες πάντως είναι ξεκάθαρος ένας κανόνας: Οι πρώτες χιλιάδες ημέρες αποτελούν μοναδικό χρονικό διάστημα όπου μπορούμε ν’ επενδύσουμε στη μακραίωνη υγειονομική μας κατάσταση μέσω σωστής επιλογής τροφών.