Η Γροιλανδία στο Επίκεντρο: Οι Σχεδιασμοί των ΗΠΑ

Η Γροιλανδία έχει επανέλθει στο προσκήνιο, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες, με τον Ντόναλντ Τραμπ να εκφράζει την επιθυμία τους να αποκτήσουν το νησί που ανήκει στη Δανία και διαθέτει καθεστώς αυτόνομης περιοχής. Ένας εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου δήλωσε πρόσφατα ότι «η χρήση του αμερικανικού στρατού είναι πάντα μία επιλογή που βρίσκεται στη διάθεση του αρχηγού των ενόπλων δυνάμεων». Παρά τις διαβεβαιώσεις του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ότι η πρόθεση είναι η αγορά της Γροιλανδίας και όχι στρατιωτική επέμβαση, η συζήτηση συνεχίζεται με το Politico να αναλύει πώς θα μπορούσαν οι ΗΠΑ να αποκτήσουν τη Γροιλανδία σε τέσσερα βήματα.

Το Politico σημειώνει ότι «το ανησυχητικό για τους Ευρωπαίους είναι ότι η στρατηγική Τραμπ μοιάζει πολύ με το επεκτατικό σχέδιο του Βλαντιμίρ Πούτιν». Το μέσο επικοινώνησε με εννέα αξιωματούχους της ΕΕ, μέλη του ΝΑΤΟ και διπλωμάτες για να εξετάσει τις πιθανές εξελίξεις γύρω από την κατάληψη αυτού του πλούσιου σε ορυκτά νησιού στην Αρκτική. Ένας Δανός πολιτικός ανέφερε ανώνυμα: «Θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν πέντε ελικόπτερα… δεν θα απαιτούνταν πολλές στρατιωτικές δυνάμεις», προσθέτοντας πως «οι Γροιλάνδιοι δεν θα μπορούσαν να κάνουν τίποτα».

Βήμα 1: Υποστήριξη της Ανεξαρτησίας της Γροιλανδίας

Αμέσως μετά την ανάληψη των καθηκόντων της, η κυβέρνηση Τραμπ άρχισε συζητήσεις σχετικά με την ανεξαρτησία της Γροιλανδίας. Μια ανεξάρτητη Γροιλανδία θα είχε τη δυνατότητα υπογραφής συμφωνιών απευθείας με τις ΗΠΑ χωρίς έγκριση από την Κοπεγχάγη. Για την επίτευξη αυτής της ανεξαρτησίας απαιτείται δημοψήφισμα και διαπραγμάτευση μιας συμφωνίας που πρέπει να εγκριθεί τόσο από τη Νουκ όσο και από την Κοπεγχάγη. Σε μια δημοσκόπηση το 2025, το 56% των κατοίκων δήλωσαν υπέρ της ανεξαρτησίας ενώ το 28% κατά.

Σύμφωνα με αναφορές στα μέσα ενημέρωσης στη Δανία, Αμερικανοί συνδεδεμένοι με τον Τραμπ έχουν πραγματοποιήσει μυστικές επιχειρήσεις επιρροής στη Γροιλανδία. Οι υπηρεσίες ασφαλείας προειδοποιούν ότι η περιοχή αποτελεί στόχο ποικίλων εκστρατειών επιρροής.

Ο Φέλιξ Κάρτε, ειδικός σε ψηφιακή πολιτική που έχει συμβουλέψει κυβερνήσεις στην ΕΕ, τόνισε τις τακτικές που χρησιμοποιεί η Ρωσία για επηρεασμό πολιτικών αποτελεσμάτων σε χώρες όπως η Μολδαβία ή η Ουκρανία. Ανέφερε πως «η Ρωσία συνδυάζει τακτικές διαδικτυακής και μη διαδικτυακής παρέμβασης», συνεργαζόμενη με εξτρεμιστικά κόμματα ή φιλορώσους ολιγάρχες.

Βήμα 2: Προώθηση Ευνοϊκής Συμφωνίας προς τη Γروιλάνδια

If the efforts to expedite a referendum for Greenland’s independence succeed adn the island’s residents vote to leave Denmark, the next step would be to bring it under U.S. influence. One potential method could involve integrating Greenland as another state within the U.S., a concept that has been repeatedly considered by Trump’s close associates.

The Prime Minister of Denmark was compelled to assert that “the U.S. has no right to annex” Greenland following a social media post from Katie Miller featuring a map of the territory adorned with an American flag and the word “SOON”. A direct exchange between Denmark and the U.S., though, seems largely unacceptable for most of the population; polls indicate that around 85% of Greenlanders oppose becoming part of the United States.

The Trump administration is reportedly interested in having Greenland sign a Compact of Free Association (COFA), similar to agreements already established with Micronesia and Palau where basic services are provided in exchange for military presence on their territories.

Γροιλανδία και ΗΠΑ: Μια Πολιτική Ανάλυση

Ο Τόμας Κρόσμπι, αναπληρωτής καθηγητής στρατηγικών σπουδών στο Βασιλικό Δανικό Κολλέγιο Άμυνας, το οποίο εκπαιδεύει τις δανικές ένοπλες δυνάμεις, εξέφρασε ανησυχίες σχετικά με την πιθανότητα η Γροιλανδία να μπορέσει να διαπραγματευτεί αποτελεσματικά με τον Τραμπ. «Η κύρια ταυτότητα του Τραμπ ως διαπραγματευτή είναι ότι επιβάλλει τη θέλησή του στους άλλους και έχει ιστορικό μη τήρησης συμφωνιών», δήλωσε ο Κρόσμπι. «Δεν βλέπω κανένα όφελος για τους κατοίκους της Γροιλανδίας εκτός από μια προσωρινή αύξηση της αυτοεκτίμησής τους. Θα ήταν ανόητο να παραχωρήσουν το έδαφός τους ελπίζοντας σε μια συμφωνία».

Βήμα 3: Εξασφάλιση Ευρωπαϊκής Υποστήριξης

Η Ευρώπη, ειδικά οι σύμμαχοι της Δανίας στην ΕΕ, θα αντιταχθούν σε οποιαδήποτε προσπάθεια απομάκρυνσης της Γροιλανδίας από την Κοπεγχάγη.Ωστόσο, η αμερικανική κυβέρνηση διαθέτει ένα ισχυρό χαρτί: την Ουκρανία.

Καθώς οι ειρηνευτικές συνομιλίες προχωρούν γρήγορα, το Κίεβο απαιτεί σοβαρές μακροχρόνιες εγγυήσεις ασφάλειας από τις Ηνωμένες Πολιτείες για οποιαδήποτε συμφωνία με τον Πούτιν.

Οι Αμερικανοί έχουν δείξει δισταγμό σε αυτό το θέμα και το Κίεβο είναι επιφυλακτικό απέναντι στις εγγυήσεις ασφαλείας που έχει λάβει στο παρελθόν τόσο από τη Ρωσία όσο και από τη Δύση.

Ένας διπλωμάτης της ΕΕ πρότεινε μια συνολική συμφωνία ασφάλειας-για-ασφάλεια όπου η Ευρώπη θα λάμβανε πιο αξιόπιστες διαβεβαιώσεις για την Ουκρανία σε αντάλλαγμα για έναν μεγαλύτερο ρόλο των ΗΠΑ στη Γροιλανδία.

Βήμα 4: Στρατιωτική Παρέμβαση

Aλλά τι θα συμβεί εάν η Γροιλανδία ή η Δανία αρνηθούν στον Τραμπ; Μια στρατιωτική κατάληψη από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί εύκολα.

Ο Κρόσμπι ανέφερε ότι οι στρατηγοί του Τραμπ πιθανόν να του προσφέρουν διάφορες επιλογές δράσης. «Το πιο ανησυχητικό σενάριο θα ήταν μια στρατηγική τύπου τετελεσμένου γεγονότος», είπε ο ίδιος.«Θα μπορούσε απλά να στείλει στρατεύματα στη χώρα και να δηλώσει ότι τώρα είναι αμερικανική».

“Ο αμερικανικός στρατός μπορεί εύκολα να αποβιβάσει δυνάμεις στη Γροιλανδία μέσω αέρα ή θάλασσας.”

Sύμφωνα με τον Λιν Μόρτενσγκαρντ, ερευνητή στο ΔΑΔΣ (Διεθνές Ινστιτούτο Σπουδών), οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν περίπου 500 αξιώματα στην περιοχή καθώς επίσης λίγα μέλη προξενείου στο Νουούκ που υποστηρίζονται εποχικά από περίπου 100 στρατιώτες της Εθνικής Φρουράς Νέας Υόρκης κατά τη διάρκεια των καλοκαιρινών μηνών.

“Αν ο Τραμπ αποφασίσει να ενισχύσει την παρουσία των ΗΠΑ εκεί — ή ακόμα κι αν στείλει ειδικές δυνάμεις — μπορεί πολύ γρήγορα να αποκτήσει τον έλεγχο του Νουούκ.”

“Η εισβολή δεν θα είχε καμία ‘νομική βάση’ σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα”, δήλωσε ο Ρομένα Σουφάρ επικεφαλής ενός think tank που εξετάζει ζητήματα ασφαλείας στην περιοχή.” Οποιοδήποτε είδος κατοχής πέρα ​​από δύο μήνες απαιτεί έγκριση του Αμερικανικού Κογκρέσου”.