Αύξηση Ενεργειακού Πληθωρισμού λόγω Πολέμου στο Ιράν

Η σύγκρουση στο Ιράν έχει προκαλέσει τη μεγαλύτερη αύξηση του παγκόσμιου ενεργειακού πληθωρισμού που έχει παρατηρηθεί τα τελευταία 25 χρόνια.

Σύμφωνα με δεδομένα της ελβετικής τράπεζας UBS, οι τιμές ενέργειας σε ανεπτυγμένες και αναδυόμενες οικονομίες παρουσίασαν μέσο όρο αύξησης 5,5% τον Μάρτιο. Αυτή η άνοδος ξεπερνά την αντίστοιχη που είχε καταγραφεί μετά την έναρξη της ρωσο-ουκρανικής κρίσης τον Μάρτιο του 2022.

Η UBS παρακολουθεί τις πληθωριστικές τάσεις σε περίπου 45 μεγάλες οικονομίες και από αυτές οι 27 έχουν δημοσιεύσει στοιχεία για τον Μάρτιο. «Οι αυξήσεις ήταν ευρέως διαδεδομένες. Περίπου το δύο τρίτα των οικονομιών που ανέφεραν στοιχεία κατέγραψαν μηνιαίες αυξήσεις στο 97% ή περισσότερο των ιστορικών τους επιπέδων, αντανακλώντας το παγκόσμιο σοκ στις τιμές ενέργειας εξαιτίας των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή», δήλωσε ο Arend Kapteyn, επικεφαλής παγκόσμιας οικονομικής έρευνας στην τράπεζα.

Ωστόσο, υπήρξαν και κάποιες εξαιρέσεις. Στη Σουηδία ο ενεργειακός πληθωρισμός μειώθηκε κυρίως λόγω της σημαντικής πτώσης στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας (καθώς ο Μάρτιος ήταν ο θερμότερος μήνας στην ιστορία της χώρας), γεγονός που αντιστάθμισε τις έντονες αυξήσεις στα καύσιμα. Παρόμοια φαινόμενα παρατηρήθηκαν επίσης στην Εσθονία και τη Σλοβενία, ενώ η Χιλή παρουσίασε περιορισμένες μόνο αυξήσεις.

Η UBS σημειώνει ότι η γενική άνοδος του πληθωρισμού είναι ελαφρώς χαμηλότερη από το υψηλό επίπεδο που είχε καταγραφεί τον Μάρτιο του 2022. Αυτό συμβαίνει διότι πριν από τέσσερα χρόνια υπήρχαν σοβαρές διαταραχές στις αλυσίδες εφοδιασμού καθώς και ισχυρή ζήτηση μετά την πανδημία, γεγονός που είχε οδηγήσει σε αυξήσεις τιμών σε ένα ευρύ φάσμα αγαθών και υπηρεσιών.

Προβλέψεις για την Ευρωζώνη

Επιπλέον,η UBS αναθεώρησε προς τα κάτω τις εκτιμήσεις ανάπτυξης για την Ευρωζώνη λόγω της κλιμάκωσης των εντάσεων στο Ιράν,κάτι που προσθέτει κινδύνους στην ευρωπαϊκή οικονομία.

Στην ανάλυσή τους οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά τη δραστηριότητα μέσω της αύξησης των τιμών ενέργειας καθώς επίσης και μέσω επιδείνωσης του επιχειρηματικού κλίματος. Αν μια σύγκρουση συνεχιστεί ή κλιμακωθεί περαιτέρω στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να έχει ευρείες συνέπειες στον τομέα ανάπτυξης αλλά και στη νομισματική πολιτική της Ευρωζώνης.

Tώρα η UBS προβλέπει ότι η ανάπτυξη στην Ευρωζώνη θα είναι μόλις 0,8% μέχρι το 2026 αντί προηγούμενης εκτίμησης για ανάπτυξη ύψους 1,3%,ενώ για το έτος 2027 αναμένει ποσοστό ανάπτυξης γύρω στο 1,2%.Αυτή η αναθεώρηση αντικατοπτρίζει την εκτίμησή τους ότι τα υψηλά κόστη ενέργειας μαζί με τη μείωση ζήτησης θα επηρεάσουν αρνητικά τόσο την παραγωγή όσο και την κατανάλωση.

Kίνδυνοι Παραμένουν Υψηλοί

Οι οικονομολόγοι υπογραμμίζουν πως οι κίνδυνοι είναι κυρίως καθοδικοί: αν υπάρξει περαιτέρω κλιμάκωση ή διάρκεια στη σύγκρουση αυτοί οι δείκτες μπορεί να γίνουν ακόμη πιο απαισιόδοξοι. Σύμφωνα με βασικό σενάριο τους μεγαλύτερες αυξήσεις στις τιμές ενέργειας θα μεταφερθούν σταδιακά στους επιχειρησιακούς κόστους αλλά κι αυτά των νοικοκυριών μειώνοντας έτσι τη συνολική αγοραστική δύναμη καθώς επίσης κι αυτήν της βιομηχανίας.

Eυάλωτες Οικονομίες: Γερμανία & Ιταλία

I Γερμανία κι Iταλία φαίνεται να είναι ιδιαίτερα ευάλωτες δεδομένου ότι πρόκειται για χώρες με σημαντική βιομηχανική δραστηριότητα αλλά κι έκθεση στις διακυμάνσεις ενεργειακής αγοράς. Η UBS προχώρησε σε υποβάθμιση πρόβλεψης ανάπτυξης για Γερμανία κατά μισό ποσοστιαίο σημείο (0,6% από προηγούμενο ποσοστό ύψους 1,2%) ενώ αντίστοιχα έκανε αλλαγές στον δείκτη πρόβλεψης ανάπτυξης για Ιταλία (0,5% από προηγούμενο ποσοστό ύψους έως τώρα) . Οι δύο αυτές χώρες πιθανόν να δεχτούν ισχυρότερες πιέσεις εξαιτίας του ανερχόμενου κόστους παραγωγής καθώς επίσης χαμηλής εμπιστοσύνης μεταξύ επιχειρήσεων .

Aναντίστοιχες Προοπτικές: Γαλλία & Ισπανία

Aπό πλευρά άλλων χωρών όπως Γαλλίας & Iσπανίας θεωρούνται πιο ανθεκτικές απέναντι στους κραδασμούς αυτού τύπου . H Iσπανία μάλιστα προβλέπεται να παρουσιάσει αύξηση γύρω στο επίπεδο του +2 ,2 % μέχρι το έτος αυτό , χάριν σχετικά ισχυρότερης εγχώρια ζήτησης συν μικρότερης εξάρτησης απο συγκεκριμένους βιομηχανικούς κλάδους πλήττονται περισσότερο απο ενεργειακές κρίσεις . Aπό πλευρας Γαλλίας ωστόσο παρά τις χαμηλές προοπτικές παραμένει σταθερή γύρο απο +0 ,9 % μέχρι τέλος χρονιά έως +1 % μέχρι τέλος επομένου χρόνου

Nέα Κύματα Πληθωρισμού στην Eυρώπη

< p >Σχετικά με τις τιμές , σύμφωνα πάντα με UBS o πληθυσμός φαίνεται πως κινείται ανοδικά ξανά κυρίως λόγων ενεργειακών ζητημάτων . Oπως προκύπτει ήδη υπάρχει μια άνοδο κατά +2 ,5 % ενώ ίσως κορυφώσει κοντά στo +3 ,4 %, εφόσον συνεχίζουν πιέσεις αγοράτων σχετικών προς αυτή περιοχή . Αυτό σημαίνει πως αποκλιμάκωση δεν θα γίνει τόσο γρήγορα όσο αρχικά πιστευόταν.< / p >

< p >H EKT ίσως χρειαστεί ν’ ακολουθήσει πιο σφιχτές πολιτικές ακόμα περισσότερον χρόνο ώστε ν’ αντιμετωπίσει δευτερογενείς πιέσεις πληθοριθμικές ακόμα κι όταν ανάκαμψη δεν εμφανίζεται δυναμικά.< / p >

< h7 >Δημοσιονομικές Πολιτικές υπό πίεση < / h7 >
< p >Oπως σημειώνει τελικά UB S oι κυβερνήσεις δεν διαθέτουν μεγάλα περιθώρια δράσεων ώστε ν’ παρέχουν στήριγμα ουσιαστικότητας.. Τα μέτρα πιθανόν θ’ είναι περιορισμένα κάτω απo -0 ,5 % ΑΕΠ επικεντρώνονται κυρίως πάνω σε φορολογικές ελαφρύνεις ή άλλες μορφές βοήθειας.< / p >

< h8 > Συμπέρασμα : Mελλοντικοί Κίνδυνοι < / h8 >
< p >Tελικό συμπέρασμα αποτελεί περιβάλλον όπου Eυρώπη αντιμετωπίζει συγχρόνως χαμήλες αναπτυσσόμενες τάξεις υψηλού βαθμούς πληθοριθμίσεων μαζί γεωπολιτικών αβεβαιότητας..H κύρια προειδοποίηση αφορά συγκρούσεων σχετικών προς Iραν όχι μόνο ως εξωτερικός παράγοντες αλλ’ ως στοιχείων επηρεάζοντας άμεσα χρηματοπιστωτικού συστήματος μέσω εμπιστοσύνης/νομισματικής πολιτικής/ενεργείας..