Ανησυχία στην Αθήνα για τις δηλώσεις Τραμπ
Σημαντική ανησυχία προκαλούν οι πρόσφατες δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με ένα «δώρο» που θα προσφέρει στην Τουρκία, αναφερόμενος στα F-35 και στους κινητήρες του μαχητικού KAAN.Παρά τις υποσχέσεις του, η πραγματοποίηση αυτών των δεσμεύσεων αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις. Η αντίσταση από το Κογκρέσο και οι νομικές επιπτώσεις των κυρώσεων CAATSA καθιστούν πιθανό το ενδεχόμενο οι δηλώσεις αυτές να παραμείνουν απλά λόγια χωρίς ουσία, καθώς οποιαδήποτε παράκαμψη της νομοθεσίας μπορεί να οδηγήσει σε νομικές διαδικασίες.
Ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων Κώστας Υφαντής δήλωσε στο parapolitika.gr ότι «λαμβάνοντας υπόψη την πρόσφατη ιστορία και τη συμπεριφορά του προεδρικού γραφείου, πολλές φορές αυτά τα λόγια δεν είναι τίποτα περισσότερο από κενές υποσχέσεις». Υπογραμμίζει: «Θυμόμαστε την προηγούμενη συνάντηση στον Λευκό Οίκο όπου ο πρόεδρος Τραμπ ήταν ιδιαίτερα φιλικός προς τον Ερντογάν και την Τουρκία. Ωστόσο, τελικά δεν υπήρξε καμία ουσιαστική εξέλιξη, όπως είχαν επιβεβαιώσει δύο δημοσιογράφοι από την Τουρκία έξω από τον Λευκό Οίκο. Οι διαφορές με τη σημερινή κατάσταση είναι ελάχιστες.Ο πρόεδρος Τραμπ φαίνεται να θέλει να κρατήσει την Τουρκία κοντά στις Ηνωμένες Πολιτείες στη Μέση Ανατολή. Το τι μπορεί να προσφέρει είναι αβέβαιο. Είναι σαφές ότι δεν θα είχε κανένα πρόβλημα να παραχωρήσει τα F-35 στην Άγκυρα ή σε οποιαδήποτε άλλη χώρα, καθώς η λογική του είναι περισσότερο συναλλακτική παρά στρατηγική.»
Η ελληνοαμερικανική κοινότητα στην Ουάσιγκτον εκφράζει ανησυχίες σχετικά με αυτή τη συναλλακτική στάση του Αμερικανού προεδρεύοντος και τη διάθεση του να διατηρήσει την Τουρκία σε αμερικανικό πλαίσιο συνεργασίας, κάτι που θεωρείται ότι ενδέχεται να επηρεάσει αρνητικά τις σχέσεις Ελλάδας – ΗΠΑ. Σύμφωνα με τον Έντι Ζεμενίδης, εκτελεστικό διευθυντή του Hellenic American Leadership Council (HALC), η πιο σημαντική συνέπεια για την Ελλάδα θα μπορούσε να είναι η ανατροπή της στρατηγικής ισορροπίας αν η Άγκυρα αποκτήσει τους κινητήρες για τα μαχητικά KAAN.
Ο κ.Ζεμενίδης πιστεύει ότι ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει ήδη αποφασίσει να δώσει τους κινητήρες στην Τουρκία και σκοπεύει επίσης να επαναφέρει τη χώρα στο πρόγραμμα των F-35. Ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο υπάρχει ένα ισχυρό εργαλείο πίεσης που διαθέτει η ελληνοαμερικανική κοινότητα: οι επικείμενες ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ: «Θα κάνουμε αυτό το θέμα κεντρικό ζήτημα στις σχέσεις μεταξύ Αμερικής και Τουρκίας», σημειώνει χαρακτηριστικά.
Παρόμοιες απόψεις εκφράζει ο Πάτρικ Θέρος, ελληνοαμερικανός διπλωμάτης: «Υπάρχει μια βαθιά φιλική σχέση μεταξύ Αμερικής και Τουρκίας που όμως έχει αλλάξει σημαντικά τελευταία· σήμερα δεν απολαμβάνει πια τόσο μεγάλη συμπάθεια στους πολιτικούς κύκλους των ΗΠΑ». Αν συνεχιστεί αυτή η πορεία χωρίς νομικά θεμέλια ή έλεγχο τότε κινδυνεύουμε όλοι μας από μια κατάσταση όπου οι νόμοι παραβιάζονται.»
Ενώ υπάρχουν φόβοι σχετικά με το ενδεχόμενο υλοποίησης των εξαγγελιών Τραμπ κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στη Σύνοδο ΝΑΤΟ στην Άγκυρα , πληροφορίες δείχνουν πως μέχρι στιγμής δεν υπάρχει καμία επίσημη ανακοίνωση γι’ αυτό το θέμα.