Διαπραγματεύσεις ΗΠΑ – Ιράν: Οι προκλήσεις και οι στρατηγικές
Στο ξεκίνημα των διαλόγων για την επίλυση του πολέμου, το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετώπιζαν οι Αμερικανοί διαπραγματευτές στην Ουάσινγκτον ήταν η αβεβαιότητα σχετικά με την εκπροσώπηση των Φρουρών της Επανάστασης από τους συνομιλητές τους. Παρά τις προσπάθειες,το μνημόνιο κατανόησης που επιτεύχθηκε με τη στήριξη του Πακιστάν κατέρρευσε γρήγορα. Σύμφωνα με πληροφορίες από το Axios, αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ αποφάσισαν να παρακάμψουν τους επίσημους Ιρανούς διαπραγματευτές και να επικοινωνήσουν απευθείας με την ηγεσία των Φρουρών της Επανάστασης μέσω του Νετσιρβάν Μπαρζανί, προεδρεύοντα της Περιφέρειας του Ιρακινού Κουρδιστάν.
Αυτό το περιστατικό αποκαλύπτει τη σύνθετη φύση των αμερικανοϊρανικών συνομιλιών, καθώς η Ουάσινγκτον είχε πάντα αμφιβολίες σχετικά με τον πραγματικό λήψη αποφάσεων στην Τεχεράνη. Το βασικό ζητούμενο για την κυβέρνηση Τραμπ είναι να εξασφαλίσει ότι συνομιλεί με εκείνα τα άτομα που έχουν πραγματική εξουσία.
Η κατάσταση στην ιρανική ηγεσία
Ο πόλεμος που ξέσπασε στα τέλη Φεβρουαρίου άλλαξε τις ισορροπίες εντός της ιρανικής κυβέρνησης. Η δολοφονία κορυφαίων πολιτικών προσώπων ενίσχυσε τη δύναμη των Φρουρών της Επανάστασης σε κρίσιμες αποφάσεις σχετικές με την εθνική ασφάλεια και εξωτερική πολιτική.
Η αβεβαιότητα γύρω από τον νέο ανώτατο ηγέτη Μοτζτάμπα Χαμενεΐ κατά τις πρώτες εβδομάδες του πολέμου συνέβαλε στη διεύρυνση της επιρροής των διοικητών αυτής της οργάνωσης.
Οι διαβουλεύσεις μετά την κατάπαυση πυρός
Μετά τη συμφωνία κατάπαυσης πυρός στις 8 Απριλίου και μια σύνοδο κορυφής στο Ισλαμαμπάντ λίγες μέρες μετά, οι δύο χώρες άρχισαν να εξετάζουν τρόπους τερματισμού του πολέμου. Στις αρχές Μαΐου, ο Λευκός Οίκος πίστευε ότι πλησιάζει σε συμφωνία αλλά υπήρξε καθυστέρηση πάνω από δέκα ημέρες από πλευράς Ιράν για απάντηση.
Aμερικανοί δια negotiators υποψιάστηκαν ότι ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ και ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δεν είχαν επαρκείς εξουσίες για να κλείσουν μια συμφωνία χωρίς έγκριση από τους Φρουρούς.
Η παρέμβαση του Νετσιρβάν Μπαρζανί
Kai έτσι, γύρω στα μέσα Μαΐου, η τότε διευθύντρια εθνικών πληροφοριών Τούλσι Γκάμπαρντ επικοινώνησε τηλεφωνικά μαζί του ζητώντας βοήθεια ώστε να υπάρξει επαφή με τον στρατηγό Αχμάντ Βαχιντί. Ο Μπαρζανί είχε ζήσει στο Ιράν κατά τη διάρκεια ενός προηγούμενου πολέμου και μιλούσε άριστα φαρσί ενώ είχε προσωπικές σχέσεις με υψηλόβαθμα στελέχη εκεί.
“Ο Νετσιρβάν είναι ένας πρακτικός άνθρωπος που γνωρίζει πώς να επιλύει προβλήματα”, δήλωσε ο πρώην σύμβουλος Μέσης Ανατολής Μπρετ ΜακΓκερκ αναφερόμενος στον ρόλο του στην περιοχή.
Επιχειρησιακή επικοινωνία μέσω κρυπτoγραφημένου τηλεφώνου
Mετά από συνεννόηση μεταξύ τους στις 14 Μαΐου πραγματοποιήθηκε ασφαλής συνομιλία μεταξύ Βαχιντί και Μπαρζανί μέσω κρυπτoγραφημένου τηλεφώνου όπου επιβεβαιώθηκε ότι οι θέσεις των επίσημων δια negotiators ήταν κοινές μεταξύ όλων όσοι συμμετείχαν στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.
Mυστικές συναντήσεις στο Ερμπίλ
Aφότου έλαβε θετική απάντηση από τον Βαχιντί, η κυβέρνηση Τραμπ πρότεινε μυστικές συναντήσεις στο Ερμπίλ ανάμεσα σε υψηλόβαθμους αξιωματούχους ΗΠΑ-Ιράν.Ωστόσο οι ανησυχίες σχετικά με πιθανές επιθέσεις εκ μέρους ισχυρών αντιποίνων ανέστειλαν αυτές τις συναντήσεις πριν καν πραγματοποιηθούν.
Tο αποτέλεσμα μέχρι σήμερα
Pakistani and Qatari mediators continue to relay messages between the US and iran but no significant progress has been made so far according to regional sources familiar with the negotiations. The situation remains complex as both sides navigate their respective political landscapes and security concerns in a volatile region of the world.