Αυξανόμενη Αντίθεση για την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων

Η εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων (ΕΑΣ) προκαλεί νέα ένταση,καθώς συνταξιούχοι και πολιτικά κόμματα της αντιπολίτευσης εντείνουν τις διαμαρτυρίες τους ενόψει της σημαντικής δικαστικής απόφασης που αναμένεται στις 7 Οκτωβρίου 2026. Στην πιλοτική δίκη που θα διεξαχθεί στο Ελεγκτικό Συνέδριο, οι πιθανότητες να δικαιωθούν οι 440.000 συνταξιούχοι που επιβαρύνονται με την εισφορά φαίνονται αυξημένες, γεγονός που μπορεί να ανοίξει το δρόμο για νέες διεκδικήσεις αναδρομικών ποσών.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η εισήγηση του Επιτρόπου είναι θετική υπέρ ενός αναλογικού υπολογισμού της ΕΑΣ ανά κλιμάκιο αντί του τρέχοντος τρόπου υπολογισμού επί του συνολικού ποσού. Αν αυτή η πρόταση γίνει αποδεκτή, η ΕΑΣ θα μπορούσε να μειωθεί έως και κατά 50%. Νομικοί κύκλοι εκτιμούν ότι η υφιστάμενη μορφή της εισφοράς περικόπτει τις συντάξεις «κατά τρόπο άνισο και αντισυνταγματικό».

Η ΕΑΣ καθιερώθηκε το 2010 και έχει επιβαρύνει περίπου 440.000 συνταξιούχους με συνολικά 10 δισεκατομμύρια ευρώ μέχρι σήμερα. Αυτοί είναι κυρίως όσοι λαμβάνουν κύρια σύνταξη άνω των 1.468 ευρώ και επικουρική άνω των 300 ευρώ. Η υπολογιζόμενη ποσοστιαία συμμετοχή γίνεται ανά κλιμάκιο των 300 ευρώ με ποσοστά από 3% έως 14%. Οι συνταξιούχοι καταγγέλλουν ότι η εισφορά υπολογίζεται από το πρώτο ευρώ στο αντίστοιχο ποσοστό χωρίς κλιμακοτότητα, σε αντίθεση με τη γενική φορολογία.

Επιπλέον, για τις παλαιές συντάξεις πριν τον νόμο Κατρούγκαλου όπου υπήρξαν περικοπές, η ΕΑΣ υπολογίζεται στο αρχικό ποσό της σύνταξης κι όχι στην πραγματική καταβολή μετά την περικοπή. Παράδοξα στοιχεία περιλαμβάνουν το γεγονός ότι το ποσό που παρακρατείται δεν εκπίπτει από τη φορολογία αλλά φορολογείται ως κανονικό εισόδημα.

Για αυτούς τους λόγους εκπρόσωποι των συνταξιούχων καθώς και κόμματα της αντιπολίτευσης ζητούν εδώ και αρκετό διάστημα είτε την αναμόρφωση είτε ακόμη και την πλήρη κατάργηση της ΕΑΣ. Μάλιστα μόνο μέσα στο έτος 2026 πάνω από 400.000 δικαιούχοι ή οι κληρονόμοι τους προβλέπεται να χάσουν συνολικά περίπου 888 εκατ.ευρώ λόγω αυτής (721 εκατ. ευρώ από κύριες κι άλλα τόσα από επικουρικές), σύμφωνα με τον κρατικό προϋπολογισμό για το ίδιο έτος.

Η πιλοτική δίκη αφορά μια υπόθεση ιδιώτη ο οποίος έχει προσφύγει ζητώντας αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ; αρχικά είχε οριστεί για τις αρχές Ιουνίου αλλά τελικά μετατέθηκε λόγω αιτήματος του Δημοσίου για περισσότερη προετοιμασία.

Αν τελικά γίνει δεκτή εν μέρει ή ολοκληρωτικά η αγωγή τότε θα απαιτηθεί νέος γύρος δικαστικών διαδικασιών ώστε να επιστραφούν τα παράνομα παρακρατηθέντα ποσά στους ενδιαφερόμενους καθώς ακόμα δεν έχουν αποδοθεί ούτε τα «αναδρομικά» που κρίθηκαν απαραίτητα προς επιστροφή βάσει προηγούμενων αποφάσεων.

Σημαντικές εξελίξεις:

• Aναθεώρηση Υπολόγου: Οι υψηλές κρατήσεις ζητούν αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού ώστε αυτός να γίνεται όπως στη φορολογία επί του τμήματος πάνω από τα όρια των βασικών εσόδων.
• Aπαλλαγή Κρατήσεων: Σενάρια εξετάζουν απαλλαγή μέχρι ένα συγκεκριμένο όριο στην σύνταξη ενώ οι κρατήσεις θα ισχύουν μόνο στα υπερβάλλον τμήματα αυτής.