Η Σχέση Μεταξύ Μυϊκής Δύναμης και Μικροβιώματος του Εντέρου

Η ενίσχυση της μυϊκής δύναμης παραδοσιακά σχετίζεται με τη φυσική άσκηση, τη διατροφή και την κληρονομικότητα. Ωστόσο, πρόσφατες επιστημονικές ανακαλύψεις προσθέτουν έναν απρόσμενο παράγοντα στην εξίσωση: το μικροβίωμα του εντέρου.

Στο επίκεντρο αυτής της έρευνας βρίσκεται ένα συγκεκριμένο βακτήριο,το Roseburia inulinivorans,το οποίο φαίνεται να έχει θετική συσχέτιση με την αύξηση της μυϊκής δύναμης σε άτομα όλων των ηλικιών. Αξιοσημείωτο είναι ότι η παρουσία αυτού του μικροοργανισμού μπορεί να ενισχύσει τη μυϊκή δύναμη χωρίς καμία σωματική δραστηριότητα.

Η ιδέα ότι το μικροβίωμα μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία των μυών δεν είναι τελείως νέα. Το ανθρώπινο έντερο φιλοξενεί τρισεκατομμύρια μικρόβια που συμμετέχουν σε σημαντικές διαδικασίες, όπως η πέψη και η ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος. Η συγκεκριμένη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Gut, εστίασε στο κατά πόσο ορισμένα βακτήρια μπορούν να επηρεάσουν άμεσα την ισχύ των μυών. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι αυτή η σχέση δεν είναι απλώς στατιστική αλλά πιθανόν αιτιώδης.

Δεδομένα από Ανθρώπινες Μελέτες

Αρχικά, ερευνητές από το Leiden University Medical Center και το University of Granada εξέτασαν 123 ενήλικες συγκρίνοντας νεαρούς (18–25 ετών) με μεγαλύτερους συμμετέχοντες.

Mε ανάλυση δειγμάτων κοπράνων για τον προσδιορισμό του μικροβιώματος και μέτρηση της μυϊκής δύναμης μέσω ασκήσεων όπως οι χειραψίες και οι ασκήσεις αντίστασης, διαπιστώθηκε ότι το Roseburia inulinivorans είχε την πιο ισχυρή σύνδεση με τις επιδόσεις των μυών. Ιδιαίτερα ενδιαφέρον ήταν ότι οι ηλικιωμένοι που είχαν ανιχνεύσιμα επίπεδα αυτού του βακτηρίου παρουσίαζαν έως 29% μεγαλύτερη δύναμη στη λαβή σε σύγκριση με εκείνους που δεν είχαν αυτόν τον οργανισμό.Παρόμοια αποτελέσματα παρατηρήθηκαν στους νεότερους συμμετέχοντες όπου υψηλότερα επίπεδα του ίδιου βακτηρίου συνδέθηκαν επίσης με καλύτερες επιδόσεις.

Aξιοπρόσεκτο είναι πως συγγενικά βακτήρια από την ίδια οικογένεια δεν εμφάνισαν παρόμοια επίδραση, υποδεικνύοντας μια εξειδικευμένη βιολογική λειτουργία.

Pειραματική Έρευνα σε Ποντίκια

Για να εξετάσουν αν αυτό το βακτήριο αποτελεί πραγματικό «παίκτη» στη διαδικασία αύξησης της μυϊκής δύναμης ή απλά δείκτη άλλων παραμέτρων, διεξήγαγαν πειράματα σε ποντίκια. Αρχικά τα ζώα υποβλήθηκαν σε θεραπεία αντιβιοτικών για να απομακρυνθεί το φυσικό τους μικροβίωμα.Στη συνέχεια χωρίστηκαν σε ομάδες όπου μία ομάδα λάμβανε Roseburia inulinivorans. Τα αποτελέσματα ήταν σαφή: μέσα σε τέσσερις εβδομάδες η μυϊκή τους δύναμη αυξήθηκε κατά περίπου 30%, χωρίς αλλαγές στη διατροφή ή στην σωματική δραστηριότητα στις υπόλοιπες ομάδες.

Aξίζει να σημειωθεί πως δεν υπήρξε βελτίωση στην αντοχή των ζώων αυτών γεγονός που υποδηλώνει πως η επίδρασή τους αφορά κυρίως τη δυναμική ισχύ παρά τη συνολική φυσική κατάσταση.

Mεταβολικές Αλλαγές στους Μυς

Aρχικά οι ερευνητές πίστευαν ότι τα αποτελέσματα σχετίζονται με τα επίπεδα βουτυρικού οξέος – μιας ουσίας γνωστής για τα οφέλη της – ωστόσο αυτά παρέμειναν σταθερά κατά τη διάρκεια των πειραμάτων. Αντιθέτως παρατηρήθηκαν σημαντικές μεταβολικές αλλαγές στους μύες: μειώθηκαν τα αμινοξέα στο έντερο και στο αίμα ενώ ενεργοποιήθηκαν μηχανισμοί ανάπτυξης στους μύες καθώς επίσης χρησιμοποιούνταν περισσότερη ενέργεια.
Οι μύες έγιναν μεγαλύτεροι ενώ αυξανόταν η αναλογία «γρήγορων ινών», εκείνων δηλαδή που συνδέονται στενά με εκρηκτική δυναμική.
Είναι ενδιαφέρον πως παρόμοια μεταβολικά μοτίβα έχουν καταγραφεί και στον ανθρώπινο πληθυσμό όταν υπάρχουν υψηλά επίπεδα αυτού του βακτηρίου στον οργανισμό τους.

Mικροβίωμα & Γήρανση

Tα επίπεδα του Roseburia inulinivorans (και άλλων παρεμφερών) μειώνονται καθώς μεγαλώνει κανείς γεγονός που μπορεί να σχετίζεται άμεσα με φαινόμενα σαρκοπενίας – δηλαδή την φυσιολογική απώλεια μάζας στους μύες λόγω γήρανσης.
Έχει επίσης αποδειχθεί πως αυτό το συγκεκριμένο είδος βρίσκεται χαμηλότερα σε άτομα πάσχοντα από καταστάσεις σχετικές προς απώλειας μάζας όπως σοβαρός υποσιτισμός ή χρόνιες νόσοι.
Παράλληλα υπάρχουν στοιχεία για αμφίδρομες σχέσεις: Η σωματική δραστηριότητα φαίνεται ν’ αυξάνει τις ποσότητες τέτοιων ειδών βακτηρίων κάτι που προτείνει έναν κύκλο αλληλεπίδρασης μεταξύ γυμνάσια-μικροβιώματος!

Eπιφυλάξεις & Προοπτικές Ερευνών

Kαθώς προκαλείται μεγάλος ενθουσιασμός γύρω από αυτά τα ευρήματα όμως πρέπει όλοι μας ν’ είμαστε προσεκτικοί! Οι βασικές αποδείξεις προέρχονται κυρίως από πειράματα πάνω στα ζώα ενώ δεδομένα σχετικά προς ανθρώπους βρίσκονται ακόμα μόνο στο στάδιο παρατήρησης.

Δεν έχουν γίνει κλινικές δοκιμές ώστε ν’ επιβεβαιωθούν οι δυνατότητες ληφθεί προβιοτικών προϊόντων περιλαμβάνοντος Roseburia inulinivorans ώστε ν’ ανεβάσουν τις δυνάμεις μας!

Ωστόσο αυτή η ιδέα ενός κοινού οργανισμού (του εντέρου) ως καθοριστικού παράγοντα στη λειτουργία μας ανοίγει νέους δρόμους έρευνας ιδιαίτερα χρήσιμου για ηλικιωμένους ή όσους δε μπορούν εύκολα ν’ ασκηθούν!
H υγεία πλέον συνδέεται όλο ένα περισσότερο μαζί μας μέσω αυτού εδώ κοινού κόσμου – αποκτώντας έτσι κι έναν πολύ πιο “δυνατό” χαρακτήρα!