Η Εκεχειρία ΗΠΑ-Ιράν και οι Επιπτώσεις στην Αγορά Πετρελαίου
Η πρόσφατη προσωρινή εκεχειρία μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν έχει μειώσει τον κίνδυνο μιας πλήρους κλίμακας πολεμικής σύρραξης στη Μέση Ανατολή. Ωστόσο,η κατάσταση στην αγορά πετρελαίου παραμένει τεταμένη και δεν αναμένεται να επιλυθεί άμεσα.
Σύμφωνα με το Axios, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η επιστροφή της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς σε κανονικούς ρυθμούς θα είναι μια χρονοβόρα και περίπλοκη διαδικασία. Αυτό σημαίνει ότι οι τιμές του πετρελαίου πιθανόν να παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα για αρκετό διάστημα.
Ένα κρίσιμο ερώτημα που προκύπτει μετά τη συμφωνία εκεχειρίας είναι αν οι ιδιοκτήτες δεξαμενόπλοιων θα νιώσουν αρκετά ασφαλείς ώστε να επαναλάβουν τις μαζικές μεταφορές πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, μιας από τις πιο σημαντικές θαλάσσιες οδούς για την παγκόσμια εξαγωγή πετρελαίου.
Ο Τζο Μπρουσουέλας, επικεφαλής οικονομολόγος της RSM US, σημειώνει: «Τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης στις επόμενες ημέρες θα είναι καθοριστικά για την αποκατάσταση των αποστολών». Πριν από την επιστροφή των δεξαμενόπλοιων στην περιοχή, απαιτείται επίσης η αποκατάσταση της ασφαλιστικής κάλυψης που είχε διακοπεί λόγω της σύγκρουσης. Οι όροι που μπορεί να θέσει το Ιράν παραμένουν ασαφείς.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν,Αμπάς Αραγτσί,δήλωσε ότι κατά τη διάρκεια των επόμενων δύο εβδομάδων θα επιτρέπεται η ασφαλής διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ μόνο «σε συντονισμό με τις ένοπλες δυνάμεις του Ιράν και λαμβάνοντας υπόψη τεχνικούς περιορισμούς».
Ακόμη κι αν ξεκινήσουν ξανά οι μεταφορές πετρελαίου, η παραγωγή δεν αναμένεται να επανέλθει άμεσα. Κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης πολλές χώρες στον Περσικό Κόλπο υποχρεώθηκαν να μειώσουν την παραγωγή τους κατά εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως λόγω αδυναμίας εξαγωγής. Σύμφωνα με την εταιρεία ενεργειακής ανάλυσης ClearView Energy Partners, η επανεκκίνηση εγκαταστάσεων παραγωγής μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες ή ακόμη και μήνες.
Επιπλέον, πολλές ενεργειακές εγκαταστάσεις υπέστησαν ζημιές κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων. Ο Μπρουσουέλας εκτιμά ότι χρειάζονται τρεις έως έξι μήνες για να φθάσουν τα επίπεδα παραγωγής στα προπολεμικά επίπεδα. Στον τομέα φυσικού αερίου τα πράγματα είναι ακόμα πιο περίπλοκα καθώς ζημιές στις εγκαταστάσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου στο Κατάρ ενδέχεται να απαιτήσουν χρόνια για πλήρη αποκατάσταση.
Μετά την ανακοίνωση της εκεχειρίας οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν πτώση περίπου 13%, καθώς μειώθηκαν οι φόβοι περαιτέρω κλιμάκωσης. Παρόλο που έχουν υποχωρήσει λίγο από τα υψηλά τους επίπεδα εξακολουθούν να βρίσκονται σημαντικά πάνω από αυτά πριν ξεκινήσει η σύγκρουση. Οι αναλυτές της Jefferies εκτιμούν πως παρά την αποκλιμάκωση υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα στην αγορά και προβλέπουν πως οι τιμές θα παραμείνουν αυξημένες για αρκετούς μήνες ακόμη.