Τριάντα Χρόνια από τη Νύχτα της Κρίσης στα Ίμια
Συμπληρώνονται τρεις δεκαετίες από τη νύχτα που η Ελλάδα και η Τουρκία βρέθηκαν σε κατάσταση πολέμου λόγω της κρίσης στα Ίμια, ένα γεγονός που έχει σημαδέψει την πρόσφατη ιστορία των δύο χωρών.
Με αφορμή αυτήν την επέτειο, ο τηλεοπτικός σταθμός ΣΚΑΪ και ο δημοσιογράφος Αλέξης Παπαχελάς παρουσίασαν την Πέμπτη (29/1) ένα αποκαλυπτικό ντοκιμαντέρ. Στο πλαίσιο αυτής της εκπομπής, ήρθε στο φως ένα συγκλονιστικό ηχητικό ντοκουμέντο που καταγράφει τις τελευταίες στιγμές του πληρώματος του μοιραίου ελικοπτέρου με τη φρεγάτα «Ναυαρίνον», λίγο πριν τον θάνατο του υποπλοιάρχου Χριστόδουλου Καραθανάση, του αντιπλοιάρχου Παναγιώτη Βλαχάκου και του αρχικελευστή Έκτορα Γιαλοψού.
Η Αποστολή και το Σήμα Κινδύνου
Το ελικόπτερο είχε εντολή να πετάξει πάνω από την περιοχή για να διαπιστώσει αν Τούρκοι στρατιώτες είχαν αποβιβαστεί στη βραχονησίδα Δυτικά Ίμια, ενώ οι Έλληνες βατραχάνθρωποι βρίσκονταν στην Ανατολική πλευρά. Λίγο πριν τη συντριβή, μέλος του πληρώματος ανέφερε στη φρεγάτα ότι παρατήρησε άτομα στη βραχονησίδα καθώς και μια τουρκική σημαία. Ταυτόχρονα εξέπεμψε σήμα κινδύνου λόγω ενεργοποίησης της ένδειξης Master caution στον πίνακα οργάνων, προειδοποιώντας για σοβαρή βλάβη χωρίς όμως το πλήρωμα να μπορεί να προσδιορίσει άμεσα την αιτία.
Διάλογος με τη Φρεγάτα «Ναυαρίνον»
Το ηχητικό ντοκουμέντου αποτυπώνει τις αγωνιώδεις στιγμές εκείνης της περιόδου. Ο διάλογος μεταξύ των μελών του πληρώματος και κέντρου επιχειρήσεων έχει ως εξής:
P.N 21: Έχει κόκκινη σημαία και ανθρώπους σίγουρα.
NAV: Ελήφθη.
P.N 21: Μισό λεπτό έχω Master Caution αλλά δεν ξέρω τι.
[Ο έλεγχος παραλαμβάνει ο επικελευστής Παυλόπουλος]
NAV: ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ 310-2,1. Έλθετε κατ’ ευθείαν για μένα. Πείτε μου τι emergency έχετε.
P.N 21: Έχω Master Caution αλλά δεν ξέρω τι emergency.
NAV: ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ 270-0,8 Έλθετε για μένα.
P.N 21: Ανάψτε φώτα για να σας βλέπω.
NAV:Eλήφθη, έχει ήδη εκτελεστεί.
Tο Κράνος του Βλαχάκου και το Υπουργείο Άμυνας
Mια τραγική λεπτομέρεια αφορά το κράνος του Παναγιώτη Βλαχάκου που εντοπίστηκε μόλις το 2018 από έναν ψαρά στην περιοχή κι επιστρέφθηκε στην οικογένεια μετά από τόσα χρόνια. Αυτό θύμισε ένα περιστατικό λίγους μήνες μετά την κρίση όταν στελέχη υπουργείου Εθνικής Άμυνας επιχείρησαν να δώσουν στον πατέρα ενός αξιωματικού άλλο κράνος υποστηρίζοντας ότι ανήκε στον γιο τους.
“Γκρίζες Ζώνες” στις Ελληνοτουρκικές Σχέσεις
Aυτό το επεισόδιο αποτέλεσε σημείο καμπής στις σχέσεις Ελλάδας – Τουρκίας καθώς παρά τις διεθνείς συνθήκες που διασφαλίζουν τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών η Τουρκία χρησιμοποίησε αυτήν την ευκαιρία για πρώτη φορά ώστε να εγείρει ζήτημα “γκρίζων ζωνών”. Η Άγκυρα αμφισβήτησε ανοικτά ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα προσθέτοντας έτσι μια νέα διάσταση στις διμερείς διαφορές μας.
Aπό τότε μέχρι σήμερα η ελληνική πλευρά συνεχίζει αποφασιστικά να απορρίπτει αυτούς τους ισχυρισμούς βασιζόμενη στο διεθνές δίκαιο.