Η Κλιματική Αλλαγή Αυξάνει τον Κίνδυνο Πυρκαγιών στην Ανατολική Μεσόγειο

Σύμφωνα με πρόσφατη επιστημονική έρευνα του World Weather Attribution, η κλιματική αλλαγή έχει καταστήσει 10 φορές πιο πιθανές τις καιρικές συνθήκες που οδήγησαν στις φετινές καταστροφικές πυρκαγιές σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Τουρκία και η Κύπρος. Στην μελέτη συμμετείχαν Έλληνες ερευνητές από το Πολυτεχνείο της Κρήτης, το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και το Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων – ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ.Η έρευνα επισημαίνει ότι οι συνθήκες που προκάλεσαν τις πυρκαγιές του Ιουνίου και Ιουλίου ήταν κατά 22% πιο έντονες λόγω της κλιματικής αλλαγής.

Οι επιστήμονες αναμένουν παρόμοια αποτελέσματα για τις πυρκαγιές στην Ιβηρική Χερσόνησο και προειδοποιούν για την αύξηση της επικινδυνότητας των πυρκαγιών αν συνεχιστεί η καύση ορυκτών καυσίμων. Η ομάδα των 28 ερευνητών περιλάμβανε ειδικούς από πανεπιστήμια και μετεωρολογικές υπηρεσίες σε Τουρκία, Ελλάδα, Ολλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο και Ηνωμένες Πολιτείες. Οι αναλύσεις τους επικεντρώθηκαν στις φετινές φωτιές μέχρι τα τέλη Ιουλίου, ενώ αναμένεται νέα έκθεση για τα γεγονότα του Αυγούστου.

2025: Το Χειρότερο Έτος για Πυρκαγιές στην Ευρώπη

Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι σύμφωνα με τη μελέτη αυτή το 2025 είναι ήδη το χειρότερο έτος όσον αφορά τις πυρκαγιές στην Ευρώπη, καθώς έχουν καεί περισσότερα από ένα εκατομμύριο εκτάρια (10 εκατομμύρια στρέμματα). Προβλέπεται ότι ο κίνδυνος μεγαλύτερων πυρκαγιών θα αυξάνεται αν οι χώρες δεν μειώσουν τη χρήση ορυκτών καυσίμων.

Βασικά Ευρήματα της Έρευνας

• Η κλιματική αλλαγή έχει δημιουργήσει ευνοϊκές συνθήκες για την εκδήλωση των πυρκαγιών τους μήνες πριν από αυτές.
• Οι βροχοπτώσεις κατά τη διάρκεια του χειμώνα έχουν μειωθεί περίπου κατά 14%, οδηγώντας σε ξηρότερα καλοκαιρινά περιβάλλοντα.
• Η ξηρασία που προηγήθηκε των φωτιών ήταν περίπου 18% πιο έντονη λόγω της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής.
• The combination of hot and dry conditions with strong winds has intensified by about 22% due to climate change.
• The simultaneous occurrence of fires across europe strains firefighting resources and exceeds adaptation efforts.

Pώς διεξήχθη η Έρευνα

Για να αξιολογηθεί η επίδραση της κλιματικής αλλαγής στις πρόσφατες φωτιές σε Τουρκία, Ελλάδα και Κύπρο οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα σχετικά με τον καιρό καθώς επίσης μοντέλα πρόγνωσης του κλίματος. Συγκρίθηκαν οι τρέχουσες συνθήκες θερμοκρασίας (αύξηση κατά 1,3°C) με εκείνες μιας ψυχρότερης εποχής πριν την βιομηχανική επανάσταση.

“Για άλλη μια φορά παρατηρούμε πώς οι ακραίες θερμοκρασίες προκαλούν ξηρασία στην Ευρώπη”,δήλωσε ο Theodore Keeping από το Imperial College London προσθέτοντας: “Εάν δεν υπάρξει γρηγορότερη απομάκρυση από τα ορυκτά καύσιμα θα μπορούσαμε να δούμε αύξηση έως 3°C αυτόν τον αιώνα.”

The “Fire Cocktail” of the Eastern Mediterranean

Eίναι σημαντικό να σημειωθεί πως εκατοντάδες φωτιές εκδηλώθηκαν στη περιοχή αυτή τον Ιούνιο και τον Ιούλιο εξαιτίας συνεχόμενων ημερών υψηλών θερμοκρασιών άνω των 40°C μαζί με ξηρή βλάστηση κι ισχυρούς ανέμους.Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ενίσχυση στα συστήματα υψηλής πίεσης που ευθύνονται για αυτές τις καταστάσεις κρίσης.

Aναγνώριση Ανάγκης Πρόληψης αντί Καταστολής

“Πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη σημασία στη πρόληψη παρά στη καταστολή”, επιμένουν οι ειδικοί υπογραμμίζοντας την ανάγκη στρατηγικών μακροχρόνιας διάρκειας ώστε να περιοριστούν οι πιθανότητες εμφάνισης νέων περιστατικών φωτιάς στο μέλλον.
Καθώς αυξάνονται τα ακραία φαινόμενα λόγω της υπερθέρμανσης του πλανήτη πολλές χώρες θα χρειαστεί να αντιμετωπίσουν ολοένα περισσότερους κινδύνους σχετικούς με τις δασικές πυρκαγιές.