Αδιέξοδο στο Σύστημα Διαχείρισης Κόκκινων Δανείων
Το στρεβλό και αδιαφανές σύστημα που συνδέει τις συστημικές τράπεζες με τους διαχειριστές απαιτήσεων, τα κόκκινα δάνεια και τις κρατικές εγγυήσεις φαίνεται να οδηγείται σε πλήρες αδιέξοδο. Οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων,γνωστές ως servicers ή εισπρακτικές,δεν καταφέρνουν να επιτύχουν τους στόχους που έχουν τεθεί για την υποτιθέμενη «εξυγίανση» των δανείων. Η αποτυχία αυτή επηρεάζει αρνητικά και τις αποπληρωμές των ομολόγων που χρησιμοποιήθηκαν για τη μεταφορά των κόκκινων δανείων σε ξένα κεφάλαια.
Οι τράπεζες έχουν προχωρήσει σε ανταλλαγές κόκκινων δανείων με ομόλογα μέσω τιτλοποίησης, εξασφαλίζοντας κρατική εγγύηση μέσω του προγράμματος «Ηρακλής».Τα κεφάλαια που αγόρασαν αυτά τα δάνεια στηρίζονται στις εισπράξεις από τους servicers. Ωστόσο, καθώς οι τελευταίοι δεν πετυχαίνουν τους στόχους τους – κάτι που συμβαίνει συχνά τα τελευταία χρόνια – θα έπρεπε κανονικά να ενεργοποιηθούν οι κρατικές εγγυήσεις. Παρ’ όλα αυτά, κάθε χρόνο δίνονται παρατάσεις μέσω ειδικών ρυθμίσεων και το πρόβλημα παραμένει κρυφό.
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη συσσώρευση εκκρεμοτήτων που κάποια στιγμή θα πρέπει να αντιμετωπιστούν μαζικά ώστε να μην υπάρξει κατάρρευση των ομολόγων του «Ηρακλή» και ενεργοποίηση των κρατικών εγγυήσεων. Για τον λόγο αυτόν οι εισπρακτικές πιέζουν συνεχώς για μέτρα περιορισμού της νομικής προστασίας των δανειοληπτών καθώς και διευκόλυνσης στους πλειστηριασμούς.
Στην ίδια γραμμή κινούνται επίσης οι τράπεζες,οι οποίες είναι άμεσα συνδεδεμένες με το ζήτημα των κόκκινών δανείων ενώ είναι επίσης μέτοχοι στις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων. Για παράδειγμα, η Πειραιώς κατέχει το 20% της Intrum ενώ η Eurobank το 20% της Dovalue και η Alpha Bank συμμετέχει στην Cepal.
Η Φούσκα στα business Plans
Το θέμα αυτό ήρθε πρόσφατα στη Βουλή κατά την ακρόαση του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννη Στουρνάρα, ο οποίος ανέφερε ότι τα business plans των εισπρακτικών είναι απόρρητα.Το κρίσιμο σημείο εδώ είναι ότι στα σχέδια αυτά περιγράφονται οι στόχοι εσόδων από ρυθμίσεις και πλειστηριασμούς.
Πηγές εντός της αγοράς εκτιμούν ότι περίπου το 50% αυτών των εσόδων αναμένεται από πλειστηριασμούς και ρυθμίσεις. Ωστόσο η διαδικασία επίτευξης αυτών είναι πολύ αργή ενώ αν κι έχουν επιταχυνθεί οι πλειστηριασμοί παραμένουν χαμηλοί συγκριτικά με τον όγκο ακινήτων σχετιζόμενων με τα κόκκινα δάνεια.
Dιογκούμενο Πρόβλημα Κόκκινών Δανείων
Με βάση αυτές τις εξελίξεις φαίνεται πως σύντομα θα υπάρξει πίεση για γρήγορα έσοδα πιθανόν μέσω μαζικών πλειστηριασμών ώστε να σωθούν οι κρατικές εγγυήσεις αλλά και τα ομόλογα στον ισολογισμό τραπεζών.
Τα επίσημα στοιχεία από την Τράπεζα της Ελλάδος δείχνουν ότι η κατάσταση όσον αφορά την εξυγίανση δεν βελτιώνεται αλλά αντίθετα χειροτερεύει χρόνο με τον χρόνο. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση χρηματοπιστωτικής σταθερότητας φέτος μόνο ένα στα πέντε (21%) κόκκινα δάνεια ήταν σε καθεστώς ρύθμισης έναντι ενός στα τέσσερα (25%) πέρσι.
Aυτό συμβαίνει διότι αυξήθηκε σημαντικά ο όγκος κολλημένων χρέους υπό διαχείριση από τις εταιρείες αυτές κατά περίπου 10 δις ευρώ: παρόλο που μειώθηκαν κατά δύο δις ευρώ λόγω αποπληρωμών ή άλλης μορφής απελευθέρωσης νέας αξίας αναλαμβάνοντας ωστόσο νέα χρέη ύψους περίπου 12,2 δις ευρώ.
Totalmente πλέον τα κόκκινα δάνεια ανέρχονται σε πάνω από 81 δις ευρώ εκ των οποίων μόλις το ποσοστό του 21% βρίσκεται υπό καθεστώς συμφιλίωσης – γεγονός που δείχνει πως αντί να μειωθεί το πρόβλημα αυτό διογκώνεται συνεχώς προκαλώντας σοβαρούς κινδύνους στην τραπεζική αγορά αλλά κυρίως στην οικονομία γενικότερα όπου εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά βρίσκονται εγκλωβισμένα χωρίς δυνατότητα πρόσβασης στις τραπεζικές υπηρεσίες.