Ο ρόλος ενός κιτ επιβίωσης (σακίδιο έκτακτης ανάγκης) και η σημασία της προετοιμασίας για 72 ώρες σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης

Δείτε: Κιτ επιβίωσης 72 ωρών: Τα 15 απαραίτητα είδη – Το βίντεο του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού

Κιτ επιβίωσης 72 ωρών: Από τη στρατηγική σκέψη στην καθημερινή πράξη

Η δημόσια συζήτηση γύρω από τις νέες οδηγίες που αφορούν την προετοιμασία των Ευρωπαίων πολιτών για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης έχει αναδείξει σημαντικά ζητήματα. Πηγές από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή απάντησαν σε ερωτήσεις του Αθηναϊκού-Μακεδονικού Πρακτορείου Ειδήσεων, εξηγώντας τη φιλοσοφία πίσω από αυτές τις κατευθυντήριες γραμμές και τονίζοντας την αναγκαιότητα της αυτάρκειας των πολιτών για τρεις ημέρες.

«Η κύρια αλλαγή είναι η μετάβαση από τον στρατηγικό σχεδιασμό στην καθημερινή εφαρμογή,με στόχο να δημιουργηθεί μια κοινή κουλτούρα ετοιμότητας σε όλη την ευρωπαϊκή κοινωνία»,σημειώνουν οι αρμόδιες πηγές.

Οι νέες οδηγίες παρουσιάστηκαν στις 3 Νοεμβρίου 2026 από την επίτροπο Ισότητας,Ετοιμότητας και Διαχείρισης Κρίσεων Hadja Lahbib,στο Ευρωπαϊκό Φόρουμ Πολιτικής Προστασίας. Αυτές οι κατευθυντήριες γραμμές είχαν ήδη προαναγγελθεί ως δράσεις της Στρατηγικής Ετοιμότητας της ΕΕ που δημοσιεύθηκε το Μάρτιο του 2025. Η Επιτροπή συνεχίζει να υλοποιεί αυτή τη δέσμευση με σκοπό να ενισχύσει συστηματικά την ετοιμότητα των πολιτών στα κράτη μέλη.

Λέκκας: “Δεν υπάρχει λογική εκφοβισμού”

Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ και ομότιμος καθηγητής Δυναμικής Τεκτονικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Ευθύμης Λέκκας, υπογραμμίζει τη σημασία της ενίσχυσης της προετοιμασίας απέναντι σε κάθε μορφή κρίσης, είτε φυσικών φαινομένων είτε ανθρωπογενών γεγονότων.Εκφράζει θετική άποψη σχετικά με τις συστάσεις της ΕΕ αλλά διευκρινίζει ότι «αυτό δεν συνιστά καθόλου λογική εκφοβισμού».

Σύμφωνα με ανακοίνωση της Κομισιόν, καθώς η Ευρώπη αντιμετωπίζει ολοένα πιο περίπλοκες κρίσεις, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εντείνει τις προσπάθειές της για να ενδυναμώσει την ετοιμότητα σε όλα τα κράτη μέλη.

Τέσσερις βασικοί πυλώνες

Οι νέες οδηγίες επικεντρώνονται στους εξής τέσσερις πυλώνες:

• την αυτάρκεια των πολιτών για τρεις ημέρες,
• την εκπαίδευση στην ετοιμότητα από νεαρή ηλικία,
• την ένταξη ατόμων με αναπηρία στις διαδικασίες αυτές.
• και τη βελτίωση ενημέρωσης σχετικά με κινδύνους και απειλές.

«Η Επιτροπή δεν επαναλαμβάνει απλώς παλιότερες δράσεις αλλά έχει δεσμευτεί να αναπτύξει συγκεκριμένες κατευθύνσεις ώστε οι πολίτες να είναι έτοιμοι κατά τις πρώτες κρίσιμες ώρες μιας κατάστασης έκτακτης ανάγκης», προσθέτουν πηγές από το ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Όπως σημειώνεται στον πρώτο πυλώνα που αφορά την αυτάρκεια των πολιτών για τρεις ημέρες αυτό σχετίζεται άμεσα με το πώς μπορούν οι άνθρωποι να καλύψουν βασικές τους ανάγκες κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου μέχρι να κινητοποιηθούν δημόσιες υπηρεσίες βοήθειας.

«Στην πράξη θα πρέπει όλοι μας να διατηρούμε αποθέματα νερού και τροφής καθώς επίσης και γνώσεις πρώτων βοηθειών», προσθέτει η ίδια πηγή.

Παράλληλα θα πρέπει τα σχολικά προγράμματα να περιλαμβάνουν στοιχεία που θα διδάσκουν τα παιδιά πώς μπορούν ν’ αναγνωρίζουν κινδύνους και ν’ αξιολογούν πληροφορίες.

Ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στη δυνατότητα πρόσβασης στις πληροφορίες ασφαλείας ειδικά για άτομα με αναπηρία.

«Οι νέοι κανόνες μετατρέπουν γενικές αρχές σε συγκεκριμένα μέτρα», υπογραμμίζουν οι ίδιες πηγές ενώ προσθέτουν ότι πριν διαμορφωθούν αυτοί οι κανόνες πραγματοποιήθηκαν τεχνικές διαβουλεύσεις μεταξύ εμπειρογνωμόνων όλων των κρατών-μελών.

Για τον σκοπό αυτόν μάλιστα προτείνεται μια Ημέρα Ετοιμότητας κάθε χρόνο στις 23 Οκτωβρίου ξεκινώντας το 2027 ώστε όλοι μαζί στην Ευρώπη ν’ αποκτήσουμε καλύτερη αντίληψη γύρω από θέματα ασφάλειας.

Σακίδιο Έκτακτη Ανάγκης: Γιατί επιλέχθηκε το χρονικό όριο των τριών ημερών;

Απαντώντας στο γιατί καθορίστηκε ως χρονικό πλαίσιο οι τρεις ημέρες,εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής διευκολύνθηκαν ότι αυτό αποτελεί ένα βασικό σημείο αναφοράς ώστε τα νοικοκυριά ν’ είναι έτοιμα κατά τις πρώτες φάσεις μιας κρίσης.«Έτσι περιορίζεται η εξάρτηση τους από υπηρεσίες έκταξης βοήθειας» λένε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Λέκkas συμπληρώνει πως έχουν γίνει υπολογισμοί ότι τόσο περίπου μπορεί ν’ απαιτείται χρόνος μέχρι κάποια αστοχία στα δίκτυα ηλεκτρικού ή ύδατος.

«Τα νέα μέτρα συμβάλλουν στη βελτίωση ανθεξίας»

Κατά τον κ.Λέκα αυτές οι κατευθυντήριοι γραμμές κινούνται προς θετική κατεύθυνση μειώνοντας έτσι ευπάθεια στα συστήματα μας.

Όπως παρατηρεί ο ίδιος πολλοί πολίτες ζούνε χωρίς επαρκείς γνώσεις σχετικά μ’ αυτούς τους κινδύνους είτε φυσικούς είτε ανθρωπογενείς γεγονότων.«Αυτές οι καταστάσεις μπορεί εύκολα ν’ αποδειχτούν επικίνδυνες αν δεν έχουμε λάβει υπόψη μας κάποιους παράγοντες» λέει χαρακτηριστικά.

Ένα παράδειγμα είναι ακόμα κι ένας σεισμός ή φωτιά που μπορεί εύκολα ν’ προκαλέσουν διακοπή ηλεκτρικού ή ύδατος στην Αθήνα ακόμη κι αν αυτή κρατήσει μόνο λίγες ημέρες.«Για ποιο λόγο λοιπόν δεν έχουμε ένα μικρό αποθεματικό νερού; Δεν μιλώ εδώ ούτε καν για μακρινού τύπου προβλήματα αλλά ούτε καν μία μικρή διακοπή μπορεί ανά πάσα στιγμή».

Αυτό δείχνει πόσο σημαντικό είναι πλέον αυτή η νοοτροπία μέσα στη ζωή μας ώστε όλοι μπορούμε καλύτερα ν’ ανταπεξέρθουμε όταν χρειαστεί.

Παράλληλα ξεκαθαρίζει πως αυτή η διαδικασία δεν πρέπει ποτέ n θεωρείται φόβος αλλά μάλλον μια πρακτηκή στάση προστασίας.

“Μη δεσμευτικές οδηγίες”

Όπως δηλώνεται μέσω εκπροσώπων υπάρχουν μη δεσμευτικές οδηγίες χωρίς κυρώσεις αν δεν εφαρμοστούν ενώ επίσης δε ζητούν ένα κοινό σχέδιο εθνικής ετοπίδας.

Τα κράτη μέλη παραμένουν υπεύθυνα σύμφωνα πάντα προς ιδιαίτερα δεδομένα τους όσον αφορά ανάπτυξη σχετικών ενεργειών προστασίας όπως φυσικών φαινόμενων ή άλλων περιστάσεων όπως χημικών ατυχημάτων κλπ..

Tι ισχύει στην Ελλάδα:

Σε σχέση τώρα µε Ελλάδα υπάρχουν γενικές οδηγίες προστασίας διαθέσιµος στον ιστότοπο υπουργείου Πολιτικής Προστασίας όσον αφορά διάφορους κινδύνος όπως φυσικά φαινόμενα ή χηµικά περιστατικά . Ωστόσο αξίζει εδώ n σημείωθεί πως διαφοροποιούνται αρμοδιότητες ανάμεσα χώρων Νότου & Βορρά όσον αφορά κατάσταση κρίσεων.