Δίλημμα τουρισμού στην Αθήνα: Προβληματισμοί και προτάσεις

Ο δήμαρχος Χάρης Δούκας έθεσε ένα σημαντικό ζήτημα για τον τουρισμό της Αθήνας, φέρνοντας στο προσκήνιο την εμπειρία του από το ταξίδι του στη Βαρκελώνη. Αυτή η πόλη έχει πρόσφατα κληθεί να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις που σχετίζονται με τον υπερτουρισμό και έχει ήδη αρχίσει να επιβάλλει περιορισμούς.

Ο υπερτουρισμός αναφέρεται στην υπερβολική συγκέντρωση επισκεπτών σε έναν προορισμό, κάτι που μπορεί να προκαλέσει σοβαρές αρνητικές συνέπειες για το περιβάλλον και την καθημερινότητα των κατοίκων. Η Αθήνα βιώνει παρόμοιες καταστάσεις,ειδικά όσον αφορά τη διαθεσιμότητα κατοικιών προς ενοικίαση,την αύξηση των ενοικίων και τη μεγάλη προσφορά βραχυχρόνιων μισθώσεων.

Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του στο συνέδριο «This is Athens-Agora» και στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε,ο κ. Δούκας ανέφερε πιθανή επιβολή ανώτατου ορίου στις νέες ξενοδοχειακές κλίνες καθώς και σε άλλους τύπους καταλυμάτων – όπως τα ενοικιαζόμενα δωμάτια – σε περιοχές με αυξημένη πίεση. Αυτές περιλαμβάνουν το εμπορικό τρίγωνο, το Κολωνάκι και την Ακρόπολη/Κουκάκι, όπου η τουριστική δραστηριότητα έχει εκτοξευθεί τα τελευταία χρόνια. Δήλωσε χαρακτηριστικά: «Σε συνεργασία με τα ξενοδοχεία και τις πλατφόρμες θα πρέπει να δούμε πώς το τουριστικό προϊόν θα αποκτήσει ποιοτική δομή».

Η πρόταση εξετάζει επίσης την αναστολή νέων αδειών για ξενοδοχειακές μονάδες στις πιο πιεσμένες περιοχές από τον τουρισμό, ενθαρρύνοντας έτσι επενδύσεις σε γειτονιές που χρειάζονται στήριξη από τον τουρίστα όπως είναι ο Βοτανικός. Υπογράμμισε επίσης τη σημασία της ανταπόδοσης από τους επισκέπτες μέσω ενός νέου πράσινου τέλους στα ξενοδοχεία.

Αναφερόμενος στη Βαρκελώνη ως παράδειγμα προς αποφυγήν υπερτουρισμού είπε: «Τα στοιχεία δείχνουν ότι τείνουμε προς τον υπερτουρισμό χωρίς όμως να έχουμε φτάσει ακόμη στο επίπεδο της Βαρκελώνης». Επισήμανε ότι είναι κρίσιμο να ρυθμιστούν οι ροές των επισκεπτών σχετικά με τα ξενοδοχεία αλλά και τις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Με 8 εκατομμύρια επισκέπτες κάθε χρόνο, παρατήρησε ότι ενώ υπάρχει τέλος διαμονής αυτό δεν επιστρέφει στην πόλη για ανάπτυξη υποδομών ή υπηρεσιών.»

Επιβεβαίωσε πάντως ότι η συζήτηση γύρω από αυτά τα θέματα δεν έχει επίσημα αρχίσει ακόμα αλλά φαίνεται πως οι εκπρόσωποι των ξενοδοχείων είναι ανοικτοί στο διάλογο σχετικά με αυτά τα μέτρα. «Σε πολλές άλλες χώρες αυτές οι αποφάσεις λαμβάνονται από τους δήμους», σημείωσε.

Για τα λεωφορεία που μεταφέρουν τους τουρίστες ανέφερε πως αποτελούν ένα από τα πιο εμφανή προβλήματα λόγω της αυξανόμενης πίεσης στον αστικό ιστό της Αθήνας: «Η πόλη δεν αντέχει άλλο αυτή την κατάσταση». Σημείωσε πως πριν 15 χρόνια η κατάσταση ήταν διαφορετική καθώς τότε ενθαρρύνονταν οι προσπάθειες ανάπτυξης στον τομέα αυτό.

“Τα τελευταία χρόνια η Αθήνα έχει κάνει σημαντικά βήματα μπροστά”, είπε ο δήμαρχος Αθηναίων προσθέτοντας ότι “έχει μετατραπεί σε έναν ισχυρό προορισμό”. Οι στατιστικές δείχνουν αύξηση στις διεθνείς αφίξεις καθώς επίσης περισσότερες διανυκτερεύσεις κι έσοδα στον τομέα αυτό.” Ωστόσο αυτή η επιτυχία συνοδεύεται κι από νέες προκλήσεις όπως είναι η ανάγκη σαφέστερων κανόνων γύρω από τις βραχυχρόνιες μισθώσεις ώστε να αντιμετωπιστεί καλύτερα αυτή η άτακτη ανάπτυξη.”

“Προτείνουμε αυτές οι μισθώσεις να θεωρούνται πολεοδομικά ως χρήση για τον Τουρίστα αντί ως κατοίκια,” συμπλήρωσε ενώ ζήτησε δίκαιη κατανομή των πόρων ώστε οι Δήμοι να μπορούν ν’ επενδύσουν στην ποιότητα ζωής όλων.” Για μας,” κατέληξε “ο Τουρίστας αποτελεί μέσο ώστε ν’ αναβαθμίσουμε την ζωή στην πόλη μας.”

Bαρκελώνη: Έμπνευση ή Προειδοποίηση;

Ο Δήμος της Βαρκελώνης έλαβε ευρωπαϊκή υποστήριξη για δράσεις κατά των βραχυχρόνιων μισθώσεων κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου όπου συμμετείχε μαζί με τον δήμαρχό της jaume Collboni. Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Ενέργειας Dan Jorgensen τόνισε πως “οι βραχυχρόνιες μισθώσεις έχουν γίνει μεγάλο πρόβλημα” όχι μόνο στις μεγάλες πρωτεύουσες αλλά γενικότερα σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις.” Ανέφερε επίσης ότι σκοπεύει ν’ ενημερωθεί σχετικά με τις δράσεις που έχουν ληφθεί εκεί όσον αφορά θέματα στέγασης.” Παράλληλα παραδέχτηκε πως ενώ αρχικά ιδέες σαν το airbnb ήταν θετικές πλέον έχουν δημιουργήσει προβλήματα λόγω μεγέθυνσης.”