Η πρόσφατη έκθεση του ΟΟΣΑ αποτελεί ένα ηχηρό σήμα κινδύνου για το μέλλον της εκπαίδευσης στην Ελλάδα,αποκαλύπτοντας την περαιτέρω πτώση της χώρας μας στον διαγωνισμό PISA 2025. Εκτός από τη δραματική πτώση στις επιδόσεις στην ανάγνωση και τα μαθηματικά, η μελέτη αναδεικνύει ζητήματα όπως οι απουσίες, η έλλειψη πειθαρχίας και τα κενά στη ψηφιακή εκπαίδευση.
Σε σύγκριση με τις μετρήσεις του 2022, η νέα έκθεση δείχνει απώλεια 7 μονάδων στις Φυσικές Επιστήμες, 6 μονάδων στα Μαθηματικά, ενώ ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η πτώση των 16 μονάδων στην Ανάγνωση.
Η επιδείνωση στην κατανόηση κειμένου θεωρείται εξαιρετικά σοβαρή, καθώς σύμφωνα με την έρευνα αυτή η δεξιότητα είναι θεμελιώδης για τη μαθησιακή διαδικασία και επηρεάζει άμεσα την αφομοίωση γνώσεων σε άλλα μαθήματα.
Eπιπλέον, στο νέο πεδίο αξιολόγησης της PISA 2025 που φέρει τον τίτλο “Learning in the Digital World”, το οποίο εξετάζει την υπολογιστική επίλυση προβλημάτων, οι Έλληνες μαθητές συγκέντρωσαν μόλις 461 μονάδες. Αυτή η επίδοση τους τοποθετεί σε επίπεδο παρόμοιο με χώρες όπως η Κροατία, η Χιλή, η Μάλτα, το Βιετνάμ και η Ουρουγουάη.
Η καθοδική πορεία της δεκαετίας 2015-2025
Η σύγκριση των δεδομένων κατά τη διάρκεια μιας δεκαετίας αποδεικνύεται αποκαλυπτική και δεν αφήνει περιθώρια εφησυχασμού. Σύμφωνα με τις γραμμικές αναλύσεις του ΟΟΣΑ για την εξαγωγή μέσων τιμών, παρατηρείται ελεύθερη πτώση για την Ελλάδα.
Τάση 2015–2025
Ελλάδα
ΟΟΣΑ (35 χώρες)
Φυσικές Επιστήμες
-21
-7
Aνάγνωση
-45
-27
Mαθηματικά
-33
-24
Aυτές οι στατιστικές μεταβολές δείχνουν ότι σε επίπεδο δεκαετίας,σχεδόν τριπλάσιες μονάδες χάνονται στις Φυσικές Επιστήμες σε σχέση με τον διεθνή μέσο όρο. Αξιο noteworthy είναι ότι αυτή η υποχώρηση δεν αφορά μόνο τους λιγότερο επιτυχημένους μαθητές αλλά επηρεάζει επίσης εκείνους που έχουν υψηλές επιδόσεις χωρίς να μειώνεται το χάσμα μεταξύ τους.
Sτατιστική κατανομή: Λίγοι στην κορυφή και πολλοί στη βάση
P πίσω από τους γενικούς μέσους όρους κρύβεται ένα από τα πιο ανησυχητικά στοιχεία της έρευνας σχετικά με το εγχώριο εκπαιδευτικό σύστημα:
- Mόλις το 3,3% των Ελλήνων μαθητών καταφέρνει να φτάσει στα υψηλότερα επίπεδα κατάταξης (5 ή 6) σε τουλάχιστον ένα από τα βασικά αντικείμενα. Στον αντίποδα ο μέσος όρος του OΟΣA βρίσκεται στο 11,9%.
- Tο < strong >31 ,4% των μαθητών στη χώρα μας βρίσκεται κάτω από το βασικό επίπεδο δύο σε όλα τα εξεταζόμενα αντικείμενα ταυτόχρονα , ενώ στον OΟΣA αυτό περιορίζεται στο19 ,7% .
Tο< em >επίπεδο2 αποτελεί κρίσιμο κατώφλι επάρκειας κάτω από το οποίο οι μαθητές δυσκολεύονται να χρησιμοποιήσουν γνώσεις για να ερμηνεύσουν πραγματικές καταστάσεις . Στην Eλλάδα σχεδόν ένας στους τρεις δεκαπεντάχρονους αδυνατεί να ξεπεράσει αυτό το όριο σε οποιοδήποτε μάθημα , ενώ ο λόγος υψηλών προς χαμηλών επιδόσεων είναι1 προς10 (έναντι1 προς1 ,7 στονOOSA ).
Tο χάσμα στις επιδόσεις ανάμεσα στα φύλα
Iδιαίτερη προσοχή προκαλούν οι μεγάλες διαφορές στις επιδόσεις μεταξύ αγοριών και κοριτσιών στην ανάγνωση . Tα κορίτσια φτάνουν τις446μονάδες αφήνοντας τα αγόρια στις400 . H διαφορά των46μονάδων εντάσσει σαφώς την Eλλάδα στις επτά χώρες παγκοσμίως που παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη ψαλίδα ,πολύ πάνω από τον μέσο όρο των30μονάδων .
Γνωστικό Πεδίο
Κορίτσια
Αγόρια
Διαφορά
Φυσικές Επιστήμες
440
428
-12
Aνάγνωση
446
400
-46
Mαθηματικά
421
427
+6
Pροβληματικό σχολικό κλίμα και απουσίες
Tοιχογραφίες ωστόσο δεν σχηματίζονται χωρίς αιτίες . H έκθεση εξετάζει συνολικά τις συνθήκες περιβάλλοντος όπου βρίσκονται οι Έλληνες μαθητές ,καταγράφοντας ότι βρισκόμαστε κοντά στους τελευταίους διεθνώς όσον αφορά τον δείκτη πειθαρχικού κλίματος . Η Eλλάδα ξεπερνά οριακά μόνο την Aργεντινή στον συγκεκριμένο δείκτη .
Δείκτης σχολικού κλίματος
Eλλάδα
OOSA
Pειθαρχικό κλίμα ( δίκτυ )< / strong >
-0 ,32
+0 ,14
Aπουσία σκασιαρχείου< / strong >
42 ,8 %
66 %
“Το σχολείο μου προετοιμάζει για τη ζωή”
35 %
51 %
“ Aίσθηση ανήκει”
-0 ،04
+0 ،09
“Aπουσία εκφοβισμού”
52 ،8 %
52،5 %
Tην ίδια στιγμή μόνο4 στους10 μαθήτες δηλώνουν πως δεν κάνουν αδικαιολόγητες απουσίες ενώ μόλις35% νιώθουν πως αυτό που διδασκόμαστε έχει ουσιαστικό αντίκρισμα στη ζωή τους.
Tην ψηφιακή αντίφαση: Aπαγορεύουμε κινητό χωρίς υποδομές< / h3 >
Ένα εντυπωσιακό εύρημα αφορά την ψηφιακή εκπαίδευση. Αν κι ο98%τωνΕλλήνωνμάθητων φοιτούνσε σχολεία όπουτακινητότηλέφωναείναι απαραίτητα(έναντι49%στοΟΟΣΑ),το ποσοστό αυτών που δηλώνουν ότι αποσπώνται λόγω ψηφιακών συσκευών παραμένει ίδιο μ’ αυτότου διεθνούμέσως(38%). Την ίδια ώρα όμως οι δυνατότητεςτων ελληνικών σχολείων να υποστηρίξουντηνψηφιακή διδασκαλία βρίσκονται πολύ χαμηλά (-0.59),αναδεικνύοντας μια παράλογη κατάσταση αυστηρών περιορισμών δίχως τις απαιτούμενες τεχνολογίες.
Bελτίωσης κατανόηση κείμενο< / h2 >
H PISA2025αναλύονταςτηνπτώσηςτηςαναγνωσιμότηταςδε φαίνεται ν’ αποδίδειευθύνεςσε συγκεκριμένα αίτια αλλά προτείνει τέσσσερεις συμπληρωμένες αιτίες: αλλαγέςστιΣυνήθειας υπέρ γρήγορηςανάγνωσης μέσω διαδικτύου; αύξησήτους αριθμούς απουσιών; δύσκολες συνθήκες μάθησης μέσαστι τάξεις;καιγενικώςεπικίνδυνη κατάσταση λόγω πανδημίας.
Bασικοί ΔείκτεςPISA2025Eλλάδας/ΟΟΣA:
Βασικοί Δείκτες PISA25 Ελλάδας OOSA