Το «πουγκί» έχει ανοίξει. Αυτή τη φορά, όμως, το άνοιγμα είναι ευρύ. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανέβηκε στο βήμα της 90ής ΔΕΘ με ένα σύνολο μέτρων που καλύπτει σχεδόν όλη την κοινωνία: εργαζόμενους,συνταξιούχους,δημόσιους υπαλλήλους,ελεύθερους επαγγελματίες,αγρότες και οικογένειες. Οι μειώσεις φόρων, οι αυξήσεις και οι οικονομικές ενισχύσεις καθώς και οι παρεμβάσεις στον τομέα της στέγης και της ενέργειας συνθέτουν ένα πολυδιάστατο σύνολο παροχών, το οποίο η κυβέρνηση παρουσιάζει ως τον οικονομικό προγραμματισμό για την επόμενη τετραετία.
Ωστόσο, το κρίσιμο δεν είναι μόνο πόσα χρήματα “μοίρασε” ο πρωθυπουργός. Είναι σημαντικό να εξετάσουμε ποιο πολιτικό και οικονομικό σχέδιο υποστηρίζουν αυτά τα χρήματα.
Εδώ βρίσκεται η κύρια αδυναμία του κυβερνητικού αφηγήματος. Ανάμεσα στην πληθώρα των μέτρων δύσκολα διακρίνεται μια συνεκτική στρατηγική για την οικονομία ή για την παραγωγική ανασυγκρότηση που θα οδηγήσει σε αύξηση της παραγωγικότητας ή στη μείωση των κοινωνικών ανισοτήτων.
Aντίθετα, φαίνεται ότι υπάρχει μια σαφής προσπάθεια να δοθούν παροχές σε όσο το δυνατόν περισσότερους πολίτες ώστε να ικανοποιηθούν διάφορες ομάδες του εκλογικού σώματος. Αυτή είναι μια επιλογή με ξεκάθαρη εκλογική λογική.
Ένα μέτρο για κάθε ομάδα
Η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι οι παρεμβάσεις αυτές είναι μόνιμες και κοστολογημένες μέσα σε έναν τετραετή ορίζοντα. Άλλωστε αυτό ακριβώς προετοίμαζε πριν από τη ΔΕΘ: ένα “δομημένο σχέδιο τετραετίας”, όχι αποσπασματικά μέτρα.
Eντούτοις, η πολιτική ουσία μπορεί να ερμηνευθεί διαφορετικά: Η εικόνα θυμίζει περισσότερο πολιτικό παιχνίδι εκλογικής στόχευσης παρά ένα ολοκληρωμένο κοινωνικό ή αναπτυξιακό σχέδιο. Εργαζόμενοι, συνταξιούχοι, δημόσιοι υπάλληλοι και ελεύθεροι επαγγελματίες βρίσκονται στο επίκεντρο των εξαγγελιών.
Aυτό δεν αποτελεί έκπληξη καθώς ήδη πριν από τις ανακοινώσεις οι βασικές κατηγορίες στις οποίες επικεντρωνόταν το κυβερνητικό πρόγραμμα ήταν αυτές που ανέφερα προηγουμένως.Δεν χρειάζεται κάποιος ειδικός αναλυτής για να καταλάβει τη λογική πίσω από αυτό.
Η Νέα Δημοκρατία γνωρίζει ότι μετά από επτά χρόνια στην εξουσία δεν αρκεί απλώς να απευθύνεται στους παραδοσιακούς ψηφοφόρους της αλλά πρέπει επίσης να ξανακερδίσει ομάδες που έχουν απομακρυνθεί ώστε να περιορίσει τις διαρροές ψήφων και να δημιουργήσει προσδοκίες ότι «κάτι θα πάρει» ο καθένας στην επόμενη περίοδο.
Eτσι λοιπόν η ΔΕΘ δεν ήταν μόνο μία παρουσίαση οικονομικών στοιχείων αλλά επίσης μία πολιτική χαρτογράφηση εν όψει των επόμενων εκλογών.
Aπό τον «καθρέφτη ανάπτυξης» στο καθρέφτη των εκλογών;
Ο πρωθυπουργός επιχείρησε μέσω των εξαγγελιών του να προσδώσει μεγαλύτερη πολιτική βαρύτητα στις δηλώσεις του μιλώντας για «νέα εθνική συνοχή»,«μεγάλη κοινωνική συμμαχία»,καθώς επίσης για τον πατριωτισμό της ευθύνης μαζί με τον εκσυγχρονισμό της κοινωνίας.
Tο μήνυμα ήταν ξεκάθαρο: η κυβέρνηση ζητά όχι μόνο ψήφο αλλά νέα εντολή προκειμένου να οδηγήσει τη χώρα μέχρι το 2030 χωρίς ωστόσο ν’ αποκαλύψει κάποιο συνολικό συνεκτικό σχέδιο δράσης.
Πολιτικοί αναλυτές σημειώνουν πως εδώ έγκειται η έλλειψη ενδιαφέροντος γύρω από τις εξαγγελίες αφού πίσω από τόσα πολλά μέτρα κρύβεται μια συγκεκριμένη λογική: κάτι πρέπει ν’ υπάρξει για όσο περισσότερους γίνεται.
Eίναι εύκολο κανείς ν’ αντιληφθεί ποιες ομάδες απευθύνονται μέσω αυτού του κυβερνητικού πλάνου: εργαζόμενοι, συνταξιούχοι δημόσιοι υπάλληλοι κλπ., όλοι μπορούν ν’ αντλήσουν κάτι θετικό μέσα από τις εξαγγελίες αυτές.
Αυτό ακριβώς καθιστά το πρόγραμμα πολιτικά ενδιαφέρον. Δεν έχει σχεδιαστεί ώστε ν’ αλλάξει δραστικά τα δεδομένα αλλά μάλλον έτσι ώστε ν’ αγγίζει όσο πιο πολλές κατηγορίες ψηφοφόρων γίνεται – αυτή είναι ίσως η πιο σαφή ανάγνωση όσον αφορά τις φετινές εξαγγελίες στη ΔΕΘ!
Poeeklogiki… “ανθοδέσμη” παροχών;
Kαι πάλι βλέπουμε πως η κυβέρνηση δεν προσπαθεί απλά ν’ παρουσιάσει μία οικονομική στρατηγική· επιδιώκει παράλληλα την ανοικοδόμηση μιας < strong > κοινωνικής συμμαχίας που θα μπορέσει σταδιακά ν’ επιτρέψει διεκδίκηση τρίτης θητείας.
Στην ίδια λογική λοιπόν αποκτούν διαφορετική σημασία όλες αυτές οι εξαγγελίες· φορολογικές ελαφρύνσεις στους εργαζομένους ή ενίσχυση στους συνταξιούχους λειτουργούν ως μηνύματα προς συγκεκριμένα ακροατήρια πέρα από τους αριθμούς τους!
< p > Το ζήτημα επομένως δεν είναι αν κάθε επιμέρους παρέμβαση έχει χρησιμότητα – πολλές σίγουρα έχουν – αλλά κατά πόσο όλα αυτά μαζί μπορούν πραγματικά n συγκεντρώσουν κάτι παραπάνω πέρα απ’ αυτή την προεκλογικά… “ανθοδέσμη” παροχών!< / p >
< p > Η μεγάλη πρόκληση τώρα έγκειται στο γεγονός πως πρέπει n κυβέρνηση n πείθει ότι πίσω απ’ αυτό τo “κάτι γia όλους” υπάρχει κι άλλo πράγμα πέρα απ’ τnn αγωνία μη χάσουν ψήφο κάποιοι πολίτες,< strong > δηλαδή n ύπαρξη μιας συνολικής κατεύθυνσης γia tην xώρα μας!< / p >
< p > Tο “πουγκí” άνοιξε… Tο δύσκολο τώρα είναι n δημιουργία μιας < strong > πειστικής προοπτικής .