Η κλιματική αλλαγή προκαλεί ανησυχητική απώλεια παγετώνων στη Γροιλανδία και την Ανταρκτική, με πάνω από 11 τρισεκατομμύρια τόνοι πάγου να έχουν λιώσει τα τελευταία σχεδόν πενήντα χρόνια. Σύμφωνα με πρόσφατη επιστημονική έρευνα που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Scientific Data, από το 1979 μέχρι σήμερα έχουν εξαφανιστεί περισσότερα από 11,3 τρισεκατομμύρια τόνοι πάγου. Αυτή η ποσότητα θα μπορούσε να καλύψει ολόκληρη την ηπειρωτική Αμερική με ένα στρώμα πάγου ύψους 1,5 μέτρου.
Λιώνουν οι πάγοι σε Ανταρκτική και Γροιλανδία – Η υπερθέρμανση του πλανήτη
Η παγκόσμια υπερθέρμανση δεν επηρεάζει μόνο την ατμόσφαιρα αλλά επιταχύνει επίσης τη διαδικασία απώλειας πάγου μέσω ενός λιγότερο γνωστού μηχανισμού.Οι πέντε έκτα του λιωσίματος των παγετώνων στη Γροιλανδία και την Ανταρκτική δεν προκύπτουν μόνο από τις αυξημένες θερμοκρασίες του αέρα, αλλά κυρίως από θερμότερα νερά, τα οποία διαβρώνουν τους παγετώνες τόσο από τη βάση όσο και από τις πλευρές τους καθώς κινούνται προς τη θάλασσα.
Ο Ερίκ Ρινιό, ειδικός στους παγετώνες στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Ιρβάιν και συνεργάτης της έρευνας, υπογραμμίζει την ταχύτητα των εξελίξεων. «Οι καλύψεις των παγετώνων λιώνουν με γρήγορους ρυθμούς», δήλωσε ο Ρινιό. «Αυτό που συμβαίνει στις πολικές περιοχές έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της στάθμης της θάλασσας σε όλο τον κόσμο και αυτό θα εντείνει την ευπάθεια των παράκτιων περιοχών».
Οι επιπτώσεις στις παράκτιες περιοχές
Τα μεγέθη πίσω από το λιώσιμο των πάγων είναι συνδυαστικά τεράστια αλλά παραπλανητικά μικρά. Όλος αυτός ο λιωμένος πάγος έχει μετατραπεί σε σχεδόν 11,3 τετράκις εκατομμύρια λίτρα νερού, ανεβάζοντας τη στάθμη της θάλασσας κατά περίπου 3,1 εκατοστά από το 1979 λόγω άλλων κλιματικών παραμέτρων που επίσης συμβάλλουν στην άνοδο αυτή.
Ένα εκατοστό μπορεί να φαίνεται ασήμαντο, ωστόσο για κάθε τρίτο του εκατοστού αύξησης στη στάθμη της θάλασσας περίπου 2 έως 3 εκατομμύρια άνθρωποι αντιμετωπίζουν πλημμυρικούς κινδύνους τουλάχιστον μία φορά ετησίως σύμφωνα με δηλώσεις της επικεφαλής ερευνήτριας Ινές Οτοσάκα, επιστήμονα στον τομέα των παγετώνων στο Πανεπιστήμιο Northumbria στην Αγγλία.
Ο Γιακομπσχάβν στη Γροιλανδία υποχωρεί τώρα έως και κατά μισό χιλιόμετρο καθημερινώς σημείωσε η Οτοσάκα.
Δορυφορικά δεδομένα τεσσάρων δεκαετιών αποκαλύπτουν την αλήθεια
Mια διεθνής ομάδα πολικών επιστημόνων υπό τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA) είχε προηγουμένως εξετάσει το φαινόμενο του λιωσίματος μόνο μετά τη δεκαετία του ’90 χρησιμοποιώντας ευρωπαϊκά δορυφορικά δεδομένα. Ωστόσο τώρα οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν δεδομένα δορυφόρων της NASA για να χαρτογραφήσουν τους όγκους των πάγων στην Ανταρκτική ανατρέχοντας μέχρι το 1979 και στη Γροιλανδία μέχρι το ’72.
“Υπάρχει μια σαφής τάση ότι οι καλύψεις χάνουν περισσότερη μάζα χρόνο με τον χρόνο”, δήλωσε η Οтоσάκα προσθέτοντας ότι “η σύνδεση μεταξύ αυτού του φαινομένου και της κλιματικής αλλαγής είναι ξεκάθαρη”. Η έρευνα αποκάλυψε ότι τις δεκαετίες ’70,’80 έως αρχές ’90 οι ποσότητες ήταν σχετικά σταθερές ενώ μετά άρχισε μια δραματική αύξηση ειδικά κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του ’10.
“Αυτό είναι κάτι που πρέπει να μας ανησυχεί γιατί δείχνει ότι οι αλλαγές αυτές ακολουθούν καθυστέρηση αρκετών δεκαετιών σε σχέση με τις επιπτώσεις της υπερθέρμανσης”, ανέφερε ο Άντριου Σέπερντ συνεργαζόμενος επίσης στην έρευνα “και σημαίνει πως μπορούμε να περιμένουμε συνέχιση αυτής για πολλές ακόμα δεκαετίες”.
Πρόσκαιρες διακυμάνσεις και η κατάσταση στην Ανταρκτική
Aνάμεσα στα χρόνια μεταξύ 2020-2023 παρατηρήθηκε μια προσωρινή επιβράδυνση στους αυξανόμενους δείκτες λιωσίματος όμως οι ερευνητές διευκρινίζουν πως αυτό αντανακλά βραχυχρόνιες μεταβολές στον καιρό αντί για μακροχρόνιες τάσεις κλίματος. Η Οτοσάка σημειώνει πως αν κι η δημοσιευμένη εργασία περιλαμβάνει στοιχεία μέχρι το ’23 , πιο πρόσφατες καταγραφές δείχνουν ότι αυτή η ανοδο συνεχίζεται.
Mέρος αυτής σταθερότητας στην Ανταρκτική αποδόθηκε σε υψηλές χιονοπτώσεις αναλογικά στην Ανατολική περιοχή που αντισταθμίζουν εν μέρει τα γρήγορα ποσοστά λ melting in the less stable Western Antarctica . Αυτή η τριετής περίοδος ήταν “μια απλή προσωρινή διακύμανση” όπως είπε ο Ρινιό.”Η μακροπρόθεσμα ανοδος συνδέεται άμεσα με τις κλιματολογικές συνθήκες.”
Ο κίνδυνος ανεξέλεγκτης κατάρρευσης
The most notable changes observed by scientists relate to what are known as dynamic processes which are more abrupt adn active than the slow steady melting from the air and this poses a risk of triggering uncontrolled tipping points,” emphasized Otozaka.
The ice scientist David Holland from New York University stated that this is what concerns him because most of the ice loss is dynamic and that’s exactly what you would expect to see in a scenario of unstable glacier collapse.
The international team used data from self-reliant surveys and various satellites: “Using nearly independent methods gives me greater confidence in the results,” said Holland who did not participate in the study; “the upward trend is real.”
“Those ‘unknown unknowns’ regarding Antarctic mass loss continue to pose challenges for human management of our planet — a clear present danger but one that will persist for many decades into the future,” said ice scientist Ted Scambos from Colorado University who also did not take part in this research; “We’re now smart enough as a society to know what’s coming but not wise enough to act on that knowledge.”