Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (fed) αποφάσισε να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια την Τετάρτη (28/10),επιλέγοντας να μην προχωρήσει σε νέα αύξηση του κόστους δανεισμού,παρά τις συνεχείς πιέσεις από τον πληθωρισμό στην αμερικανική οικονομία. Αυτή η απόφαση, που ελήφθη με 10 ψήφους υπέρ και 2 κατά, κρατά το βασικό επιτόκιο στο εύρος του 3,75% έως 4%, λίγες ημέρες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ.
Αυτή είναι η πρώτη συνεδρίαση όπου η Fed επέλεξε να κρατήσει σταθερά τα επιτόκια μετά την αύξηση που πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο, όταν είχε προχωρήσει σε αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής για πρώτη φορά έπειτα από τρία χρόνια. Οι επενδυτές και οι αναλυτές της Wall Street είχαν προβλέψει αυτήν την κίνηση. Ωστόσο, οι διαφωνίες δύο μελών της αρμόδιας επιτροπής που υποστήριξαν νέα αύξηση αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο περαιτέρω αυξήσεων στο μέλλον.
Διαφωνίες για την αύξηση των επιτοκίων
Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Ανοικτής Αγοράς (FOMC), υπεύθυνη για τη χάραξη της νομισματικής πολιτικής στις ΗΠΑ, αποφάσισε με δέκα ψήφους υπέρ και δύο κατά να διατηρήσει το βασικό επιτόκιο σταθερό.
Οι διοικήτριες Λίζα Κουκ και Μπεθ Χάμακ εξέφρασαν τη διαφωνία τους ζητώντας μια αύξηση κατά 0,25 ποσοστιαίες μονάδες ώστε να αντιμετωπιστούν πιο αποτελεσματικά οι πληθωριστικές πιέσεις.
Στην ανακοίνωσή της η Fed σημειώνει ότι η οικονομική δραστηριότητα αναπτύσσεται «με ισχυρό ρυθμό», ενώ ο πληθωρισμός παραμένει υψηλός. «Η συγκέντρωση περισσότερων πληροφοριών θα βοηθήσει την Επιτροπή στη λήψη αποφάσεων σχετικά με τη σωστή κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής ώστε ο πληθωρισμός να επιστρέψει στον στόχο του 2%», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Επιπλέον, η Κεντρική Τράπεζα παραδέχεται ότι υπάρχει αυξημένη αβεβαιότητα λόγω γεωπολιτικών εξελίξεων. Παρ’ όλα αυτά, η εγχώρια κατανάλωση δείχνει ανθεκτικότητα και οι κεφαλαιουχικές επενδύσεις παραμένουν σε υψηλά επίπεδα.
Προβλέψεις για νέες αυξήσεις τον Δεκέμβριο
Η επιλογή της Fed να μην προχωρήσει σε αύξηση των επιτοκίων τον Οκτώβριο δεν σημαίνει ότι έχει ολοκληρωθεί ο κύκλος σφιχτής χρηματοπιστωτικής πολιτικής. Πολλοί οικονομολόγοι πιστεύουν ότι θα υπάρξει νέα αύξηση στην τελευταία συνεδρίαση του έτους τον Δεκέμβριο του 2026 και ίσως πρόσθετες παρεμβάσεις μέσα στο επόμενο έτος.
Ο Μάικλ Πιρς από την Oxford Economics θεωρεί πως οι διαφωνίες των δύο μελών είναι σημαντική ένδειξη για τις επόμενες κινήσεις της Fed: «Οι δυο αυτές αντιρρήσεις καθώς και προηγούμενες δηλώσεις αξιωματούχων υποδηλώνουν πιθανές αυξήσεις τον Δεκέμβριο»,δήλωσε μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος στο CBS News μετά την ανακοίνωση.
Aπό πλευράς του ο Σάμιουελ Τομπς από την Pantheon Macroeconomics σημείωσε πως οι χρηματοπιστωτικές αγορές έχουν ήδη λάβει υπόψη τους πιθανές πρόσθετες αυξήσεις ύψους συνολικά μέχρι 0,75 ποσοστιαίες μονάδες μέσα στον επόμενο χρόνο.
Pληθωρισμός στο φόντο γεωπολιτικών κρίσεων
Eνας σημαντικός παράγοντας που δυσκολεύει τη διαδικασία αποκλιμάκωσης του πληθωρισμού είναι οι υψηλές διεθνείς τιμές ενέργειας λόγω των γεωπολιτικών κρίσεων όπως αυτή στο Ιράν.
Aυτές οι ανερχόμενες ενεργειακές δαπάνες πλήττουν σοβαρά την αμερικανική οικονομία ενώ παράλληλα ισχυρός ανάπτυξης καταναλωτών ασκεί ανοδικές πιέσεις στις τιμές. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή στις ΗΠΑ παρουσίασε ετήσια άνοδο κατά 3,7% το Σεπτέμβριο.
Eπιπλέον ο δομικός πληθωρισμός χωρίς τις ευμετάβλητες τιμές τροφίμων και ενέργειας ανέρχεται σε ετήσια βάση στο ποσοστό του 2,6%. Και τα δύο αυτά μεγέθη ξεπέρασαν τις προσδοκίες των ειδικών στον τομέα αυτόν.
Eπιπτώσεις στη χρηματοδότηση
Tο βασικό επιτόκιo καθορίζει το κόστος βραχυπρόθεσμου δανεισμού μεταξύ τραπεζών κι έχει ευρεία επίδραση στους όρους χρηματοδότησης στην αμερικανική αγορά.
Μια πιθανή άνοδος μπορεί ν’ οδηγήσει σε πιο ακριβά τραπεζικά δάνεια καθώς επίσης κι υψηλότερες χρεώσεις πιστωτικών καρτών ή μεγαλύτερο κόστος αγοράς αυτοκινήτου αλλά μπορεί επίσης ν’ ενισχύσουν κάποιες αποδόσεις αποταμιευτικών λογαριασμών.
Παρόλο που τα επίπεδα παρέμειναν στα ίδια επίπεδα αυτόν τον μήνα πολλοί Αμερικανοί καταναλωτές ίσως βρεθούν μπροστά σε μεγαλύτερες χρεώσεις δανείου κατά τη διάρκεια των γιορτών.
O Ματ Σουλτς επικεφαλής αναλυτής καταναλωτικού χρέους στη LendingTree προειδοποίησε πως κάποια δάνεια μπορεί ν’ ανέβουν περαιτέρω: «Ακόμη κι αν σήμερα δεν έχουμε αλλαγές στα επίπεδα αυτά υπάρχει περίπτωση νέας άνωσης πριν κλείσουμε χρονιά» είπε μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος πριν απ’ αυτή τη συνεδρία.» Αυτό σημαίνει πως τυχόν χρέη δημιουργημένα αυτές τις γιορτές θα μπορούσαν ν’ απαιτούν περισσότερη προσπάθεια αποπληρωμής τους πριν τελειώσει το έτος χωρίς ωστόσο αυτό να εξαρτάται αποκλειστικά απ’ αυτούς.»
Pολιτική συγκυρία γύρω απ’ τις εκλογές
Tη στιγμή που πραγματοποιείται αυτή η συνεδρίασή μας βρίσκεται κοντά στις εκλογές καθώς απέχουν λιγότερο από μία εβδομάδα μέχρι τις ενδιάμεσες εκλογές στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Tο κόστος ζωής μαζί μ’ άλλοι παράγοντες όπως πώς μπορούν όλοι αυτοί ν’ ανταγωνιστούν αποτελεσματικά θ’ αποτελέσουν κεντρικά θέματα συζήτησης μεταξύ ψηφοφόρων.
O Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει ζητήσει πολλές φορές απ’την Κεντρική Τράπεζα μειώσεις στα κόστη αλλά αντίστοιχα o επικεφαλής Γουόρς έχει δηλώσει δημόσια πόσο δεμένος είναι μ’ έναν στόχο επιστροφής στον ιδανικό δείκτη τιμών ύψος %2 .
H επόμενη συνάντηση σχεδιάζεται για αρχές Δεκεμβρίου (8-9)του ’26 .