Η πρωτοβουλία για την εκλογή προεδρικού υποψηφίου που θα κερδίζει τις περισσότερες ψήφους σε εθνικό επίπεδο αποκτά νέα πολιτική διάσταση, ιδιαίτερα μετά τις πρόσφατες νίκες των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές. Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες από τη Washington Post, το σχέδιο αυτό εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρά νομοθετικά εμπόδια και αναμένεται να προκαλέσει πολλές δικαστικές προσφυγές.
Διαβάστε: Τραμπ: Εισβολή ξανά από μετανάστες – Το Μεξικό να τους σταματήσει τώρα ή οι δασμοί διπλασιάζονται
ΗΠΑ: Λειτουργία της Συμφωνίας για την Πανεθνική Ψηφοφορία
Αυτή η πρωτοβουλία βασίζεται σε μια συμφωνία μεταξύ διαφόρων πολιτειών που δεσμεύονται να απονέμουν τις εκλεκτορικές τους ψήφους στον νικητή της πανεθνικής ψηφοφορίας, ανεξαρτήτως του αποτελέσματος στην κάθε πολιτεία. Η εφαρμογή της συμφωνίας θα γίνει μόνο όταν συμμετάσχουν πολιτείες που διαθέτουν συνολικά τουλάχιστον 270 εκλεκτορικές ψήφους, αριθμός απαραίτητος για την εκλογή προεδρού.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, 18 πολιτείες και η Περιφέρεια της Κολούμπια έχουν ήδη ενταχθεί στη συμφωνία αυτή, συγκεντρώνοντας συνολικά 222 εκλεκτορικές ψήφους. Στις τελευταίες εκλογές οι Δημοκρατικοί κατάφεραν να αποκτήσουν τον έλεγχο των νομοθετικών σωμάτων και του αξιώματος του κυβερνήτη σε πέντε ακόμη πολιτείες που δεν συμμετέχουν στη συμφωνία: Αριζόνα, Μίσιγκαν, Νεβάδα, Πενσιλβάνια και Ουισκόνσιν. Αυτές οι πέντε προσθέτουν άλλες 61 εκλεκτορικές ψήφους στο σύνολο.
Οι υποστηρικτές αυτής της πρωτοβουλίας στοχεύουν στο να αποφευχθούν επαναλήψεις καταστάσεων όπως αυτές των εκλογών του 2000 και του 2016 όπου ο Τζορτζ Μπους και ο Ντόναλντ Τραμπ εξελέγησαν πρόεδροι παρά το γεγονός ότι οι αντίπαλοί τους είχαν λάβει περισσότερες πανεθνικά ψήφους.
Επιπλέον, η Washington Post αναφέρει τη θετική στάση του κυβερνήτη Πενσιλβάνιας Τζος Σαπίρο σχετικά με αυτή την αλλαγή. Σε συνέντευξή του στο podcast «Pod Save America», τόνισε ότι «η βούληση των πολιτών πρέπει πάντα να ακούγεται και να γίνεται σεβαστή».
Συνταγματικές Προκλήσεις και Δικαστικές Διαμάχες
Aπό την άλλη πλευρά, υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με τη συνταγματικότητα αυτού του σχεδίου καθώς πολλοί πιστεύουν ότι απαιτείται τροποποίηση του Συντάγματος αντί απλής εφαρμογής μέσω κρατικών νόμων. Ο Ντάνιελ Λένινγκτον από το Wisconsin Institute for Law and Liberty δήλωσε στη Washington post ότι είναι πιθανό οι αντίπαλοι αυτής της πρωτοβουλίας να προσφύγουν στα δικαστήρια.
Eνα σημαντικό ζήτημα αφορά αν χρειάζεται έγκριση από το Κογκρέσο για τη συγκεκριμένη συμφωνία μεταξύ κρατών. Αν κι αρκετοί υποστηρίζουν πως δεν είναι απαραίτητη μια τέτοιου είδους έγκριση, δηλώνουν πως θα επιδιώξουν ωστόσο οποιεσδήποτε απαιτούμενες διαδικασίες. Υπάρχει επίσης διαφωνία σχετικά με το αν ο πρόεδρος μπορεί ή όχι να ασκήσει βέτο επί αυτής της συμφωνίας.
Ο καθηγητής Νομικής στο Πανεπιστήμιο Notre Dame Ντέρεκ Μίλερ επισημαίνει ότι πιθανές δικαστικές προσφυγές μπορεί να αμφισβητούν τη διαφορετική μεταχείριση ψηφοφόρων λόγω διαφορών στους κανόνες ταυτοποίησης ανάμεσα στις πολιτείες καθώς επίσης ζητήματα κατοικίας ψηφοφόρων μπορεί επίσης ν’ ανακύψουν. Είναι πολύ πιθανό αυτά τα θέματα τελικά ν’ εξεταστούν τόσο από το Ανώτατο Δικαστήριο όσο και από ανώτερα κρατικά δικαστήρια.
Aξιοσημείωτη είναι η παραδοχή πως η στήριξη δεν είναι καθολική ούτε καν μεταξύ των Δημοκρατικών.
Ο κυβερνήτης Ουισκόνσιν Ντέιβιντ Κρόουλι έχει δηλώσει υπέρ μιας αλλαγής στο σύστημα Εκλεκτόρων ενώ ο κυβερνήτης Νεβάδας Άαρον Φορντ δεν έχει δεσμευτεί προς αυτή την κατεύθυνση κι η κυβερνήτης Αριζόνας Κέιτι Χομπς απέφυγε μέχρι στιγμής οποιαδήποτε σαφή δήλωση σ’ αυτό το θέμα.
Το δημοσίευμα θυμίζει μάλιστα πως ένα παρόμοιο νομοσχέδιο είχε αποτύχει στη Νεβάδα λόγω βέτου προηγούμενης κυβέρνησης.