Προώθηση Ισότητας στις Αμοιβές με Νέες Ρυθμίσεις
Με μια αποφασιστική κίνηση προς την ενίσχυση της ισότητας στις αμοιβές, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης εισάγει ένα νέο θεσμικό πλαίσιο που στοχεύει στη μισθολογική διαφάνεια. Η ρύθμιση αυτή αποσκοπεί στο να εξασφαλίσει ότι οι αμοιβές των εργαζομένων δεν θα επηρεάζονται από το φύλο τους, αλλά θα καθορίζονται αποκλειστικά βάσει των ικανοτήτων, των προσόντων και της απόδοσης τους, σε συνάρτηση με τη φύση και την αξία της εργασίας που παρέχουν. Έτσι κατοχυρώνεται η αρχή της «ίσης αμοιβής για ίση εργασία».
Η νομοθετική αυτή πρωτοβουλία ενσωματώνει την ευρωπαϊκή οδηγία 2023/970 και έρχεται σε μια περίοδο όπου το μισθολογικό χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών παραμένει σημαντικό πρόβλημα.
Σε δηλώσεις της στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, τόνισε: «Το νέο νομοσχέδιο αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της ισότητας στην εργασία. Με περισσότερη διαφάνεια στις αμοιβές και ουσιαστικά εργαλεία ελέγχου, διασφαλίζουμε ότι οι αποδοχές κάθε εργαζομένου θα καθορίζονται από την αξία και την προσφορά του και όχι από το φύλο του.Συνεχίζουμε τις μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν τις ίσες ευκαιρίες για όλους».
Σύμφωνα με τα στοιχεία του 2024, το μέσο μισθολογικό χάσμα στην Ευρωπαϊκή Ένωση φτάνει το 11,1%, υποδεικνύοντας ότι οι μέσο ωριαίες αποδοχές των γυναικών είναι κατά 11,1% χαμηλότερες σε σύγκριση με αυτές των ανδρών. Στην Ελλάδα αυτό το ποσοστό είναι ακόμα πιο υψηλό φτάνοντας στο 13,4%, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη για συγκεκριμένες παρεμβάσεις.
Το νομοθέτημα εισάγει κανόνες διαφάνειας σε δύο βασικούς άξονες: πριν από τη διαδικασία πρόσληψης καθώς επίσης κατά τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης. Ο στόχος είναι να διορθωθούν τυχόν αδικαιολόγητες αποκλίσεις στα μισθολόγια. Πριν από τη συνέντευξη πρόσληψης ο εργοδότης υποχρεούται να ενημερώσει τον υποψήφιο σχετικά με τις αποδοχές ή τα προβλεπόμενα μισθολογικά εύρη για τη θέση εργασίας καθώς επίσης να τον πληροφορήσει σχετικά με οποιαδήποτε Συλλογική Σύμβαση Εργασίας ισχύει.
Απαγορεύεται επίσης η συλλογή πληροφοριών σχετικά με προηγούμενες αποδοχές του υποψηφίου ενώ η διαδικασία πρόσληψης πρέπει να εξασφαλίζει ίσα δικαιώματα χωρίς διάκριση λόγω φύλου.
Mια επιπλέον διάταξη που περιλαμβάνει η χώρα μας αφορά τις Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας (ΣΣΕ),οι οποίες θεωρούνται ως βάση ώστε να μην υπάρχουν αδικαιολόγητες μισθολογικές διαφοροποιήσεις κατά τη διάρκεια συζητήσεων σχετικών με εργατικές διαφορές στην Επιθεώρηση Εργασίας.
Οι επιχειρήσεις καλούνται πλέον να διαθέτουν τεκμηριωμένες δομές πληρωμών βασισμένες σε αντικειμενικά κριτήρια ώστε να διευκολύνουν συγκρίσιμες αξιολογήσεις θέσεων εργασίας ενώ παράλληλα προσδιορίζουν σαφή στοιχεία πληρωμής ανά κατηγορία εργαζόμενων.
Sτο ίδιο πνεύμα προαγωγής της μισθολογικής διαφάνειας δίνεται στους εργαζόμενους δικαίωμα πρόσβασης σε κρίσιμες πληροφορίες σχετικά με τις απολαβές τους όπως ο μέσος όρος πληρωμών ανδρών και γυναικών που εκτελούν παρόμοια ή αντίστοιχη εργασία χωρίς δυνατότητα ταυτοποίησης προσωπικών στοιχείων.
Eπιπλέον θεσπίζεται υποχρέωση εσωτερικού ελέγχου του μισθολογικού χάσματος στις επιχειρήσεις προκειμένου να καταγράφονται πιθανές ανεπάρκειες μεταξύ ανδρών και γυναικών στον χώρο εργασίας.Οι εταιρείες πρέπει ετησίως ή ανά τριετία (ανά περίπτωση) να παρέχουν δεδομένα όπως:
- – Το συνολικό μισθολογικό χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών
- – Το αντίστοιχο χάσμα στα bonus
- – Το διάμεσο χρέος στους μισθούς
- – Την κατανομή του χρέους ανά κατηγορία υπαλλήλων
Tο νομοθέτημα περιλαμβάνει διαδικασίες αντιμετώπισης περιπτώσεων όπου παρατηρούνται μη δικαιολογημένες αποκλίσεις στα ποσά πληρωμής. Σε περίπτωση ύπαρξης τέτοιων διαφορών ο εργοδότης έχει υποχρέωση διόρθωσης μέσω αναμόρφωσης των δομών πληρωμής μέσα σε έξι μήνες αλλιώς ενεργείται διαδικασία αξιολόγησης αυτών των διαφορών όταν αυτές ξεπερνούν το 5% .
Tέλος θεσπίζεται ένα πιο προστατευτικό πλαίσιο για όσους πιστεύουν ότι υφίστανται διάκριση λόγω φύλου όσον αφορά τις οικονομικές τους απολαβές δίνοντάς τους δυνατότητα προσφυγής στη Δικαιοσύνη καθώς επίσης ζητώντας στήριξη είτε μέσω Συνήγορου Πολίτη είτε μέσω συνδικαλистικών οργανώσεων.
Η Επιθεώρηση Εργασίας συνεχίζει πλήρως αρμόδια στον έλεγχο εφαρμογής αυτής της νομοθεσίας επιβάλλοντας κυρώσεις όπου απαιτείται.